NOT IN THIS "NEW GREECE" - ΟΧΙ ΣΕ ΑΥΤΗΝ ΤΗΝ "ΝΕΑ ΕΛΛΑΔΑ"

NOT IN THIS "NEW GREECE"  - ΟΧΙ ΣΕ ΑΥΤΗΝ ΤΗΝ "ΝΕΑ ΕΛΛΑΔΑ"
NOT IN THIS "NEW GREECE" - ΟΧΙ ΣΕ ΑΥΤΗΝ ΤΗΝ "ΝΕΑ ΕΛΛΑΔΑ"

Saturday, September 10, 2011

Περί τού εκπαιδευτικού νόμου του Μεγάλου Ιουλιανού κατά των Γαλιλαίων.


Μαρίνη Παν.: θρησκευτικοί προσανατολισμοί
«.. .βαδιζόντων εις τάς τών Γαλιλαίων...»



Περί τού εκπαιδευτικού νόμου του Μεγάλου Ιουλιανού


«... βαδιζόντων εις τάς των
Γαλιλαίων εκκλησίας,
έξηγησόμενοι Ματθαίον και
Λουκαν...»


Εις το πλαίσιον της εκπαιδευτικής του μεταρρυθμίσεως ό Μέγας Ιουλιανός εξέδωσε, τον νόμον περί παιδείας της 17ης Ιουνίου 362, δια του οποίου άπηγορεύετο εις τους χριστιανούς να διδάσκουν κείμενα της ελληνικής Λογοτεχνίας εις τάς σχολάς. Προτού παραθεσωμε αύτούσιον το κείμενον των απόψεων του Ιουλιανού, αξίζει νά άνερωτηθώμεν: ποίοι λόγοι άραγε τον ώθησαν εις την απόφασιν νά θεώρηση ότι ένας χριστιανός δεν ήτο κατάλληλος νά διδάξη τους Κλασσικούς;
«Ό ίδιος ό Ιουλιανός όταν μαθήτευε κοντά στον Μαρδόνιο είχε ανακαλύψει μέσα στον Όμηρο και τον Ησίοδο έναν τέλειο κόσμο με ολοκληρωμένες θρησκευτικές, ηθικές, πνευματικές και αισθητικές αξίες. Αργότερα, μέσα από τά έργα του Σοφοκλή, του Δημοσθένη, του Θουκυδίδη και του "θείου" Πλάτωνα, είχε παρακολουθήσει τον κόσμο αυτό νά εκτυλίσσει και νά άναπτύσει εμπρός στά μάτια του τις μύριες όψεις τής σταθερής πάντοτε ουσίας του. Το αισθητικό όμως στοιχείο ή και το ηθικό ακόμη δίδαγμα τοϋ έργου τέχνης παρέμεινε γιά τον Ιουλιανό ό φλοιός τοϋ μεταφυσικού καρπού πού προσέφερε ή ελληνική σκέψη στον μελετητή. Βλέποντας τους χριστιανούς δασκάλους νά διδάσκουν τή ρητορική ή ακόμη και τή φιλοσοφία, ελκύοντας τήν προσοχή των μαθητών τους στην «εν τοις ρήμασι και τη γλώττη πολυτελή εύρυθμίαν» ή στις κοινότοπες ηθικολογίες τών κειμένων, ό Ιουλιανός αισθάνθηκε τήν ϊδια φρίκη πού θα αισθανόταν ένας χριστιανός στην προτροπή κάποιου κυνικού να κοιτάξει τήν Αγία Σοφία σαν αισθητικό και μόνο μνημείο ή να διαβάσει τον Γρηγόριο Νύσσης για να εμβαθύνει στή γνώση της ελληνικής γλώσσας (Ιστορία Εκδοτικής,τ. Ζ',σ. 62)»
Πράγματι, οί Χριστιανοί διανοούμενοι της εποχής —και τών μετέπειτα εποχών — ενδιαφέρονται δια τα αρχαία κείμενα ουσιαστικώς μόνον δια το συντακτικόν και τήν γραμματικήν, αποκρούοντες απολύτως τήν παραδοχήν ελληνικών φιλοσοφικών απόψεων.
Θα γεννηθή εδώ όμως μία απορία εις πολλούς: αφού είναι έτσι,διατί γίνεται λόγος περί «Ελλήνων Πατέρων», εξ ων τρεις εορτάζονται επισήμως ως «προστάται της ελληνοχριστιανικής παιδείας»;
Τήν άπάντησιν ας τήν δώση μόνος ό αναγνώστης* εμείς απλώς θα μεταφέρωμε εν συνόψει τήν στάσιν τών Πατέρων, με έμφασιν εις τους τρεις ίεράρχας, έξ ων οί δύο (Βασίλειος και Γρηγόριος) είναι ακριβώς σύγχρονοι του Ιουλιανού. Άρχίζομε από τον πρώτον (Δια να μή θεωρηθούμε ότι ύπερβάλλομε σκοπίμως, δεν ομιλούμε εμείς, άλλα παραθέτομε τους λόγους διακεκριμένου χριστιανού ερευνητού (Γεωργίου π. Θεοδωρού-δη, Θεία και ανθρωπινή σοφία, έκδ. Κυρομάνος, 1998,
σ.63-67)•
«Ό Μέγας Βασίλειος, πιστεύων ότι θεματοφύλαξ
της αληθείας είναι μόνον ή αποκεκαλυμμενη αλήθεια τού Χριστιανισμού καΐ διακρίνων σαφώς μεταξύ μορφής και περιεχομένου της ελληνικής φιλοσοφίας, καθώρισε τους όρους μελέτης τών κλασσικών γραμμάτων και προσδιώρισε κατά τρόπον όριστικόν το μέτρον της εκτιμήσεως της ελληνικής παιδείας υπό τής Εκκλησίας. Ή δε οδός, τήν οποίαν έχάραξεν ό άγιος Βασίλειος έν προκειμένω, ήκολουθήθη έκτοτε υπό τής Εκκλησίας μέχρι τών νεωτέρων χρόνων».. Ή άποψίς του δηλαδή συνοψίζεται εις το ότι ή μόνη χρησιμότης τών ελληνικών σπουδών έγκειται εις τήν μελέτην τής λογοτεχνικής μορφής τών κειμένων κατά τρόπον όμως πολύ προσεκτικόν ώστε νά μή μιανθούμε άπό το περιεχόμενον τών έργων. Ό τρόπος έξ άλλου με τον όποιον ό Βασίλειος εις τα τελευταία έτη τής ζωής του καταδικάζει τήν ένασχόλησιν με τήν «μωρανθεϊσαν θύραθεν σοφίαν», αποδεικνύει ότι ή έπίδρασις τής φιλοσοφίας ουδόλως ήγγιξε τον θρησκευτικόν προσανατολισμόν του: «εγώ πολύν χρόνο ν προσαναλώσας ματαιότητι και πάσαν σχεδόν τήν έμαυτού νεότητα ένεφανίσας τή άναλήψει τών μαθημάτων τής παρά Θεού μωρανθείσης σοφίας, επειδή ποτέ, ώσπερ έξ ύπνου βαθέος διαναστάς, κατείδον το άχρηστον τής σοφίας τών αρχόντων τού αιώνος τών καταργουμένων, πολλά τήν ελεεινή ν μου ζωήν άποκλαύσας, εύχόμην δοθήναί μοι τίνα χειραγωγίαν».
Προχωρούμε όμως εις τον Γρηγόριον τον Θεολόγον, ό όποιος «έπισημαίνων τον κίνδυνον τής διαστρεβλώσεως τής χριστιανικής διδασκαλίας, οσάκις αύτη αναλύεται επί τή βάσει φιλοσοφικών αρχών, τονίζει ότι τά πορίσματα τής ανθρωπινής γνώσεως, ήτοι ή φανταστική πλατωνική πολιτεία, αϊ κατηγορίαι, αϊ λύσεις και μίξεις τοΰ Αριστοτέλους, τά συμβάσματα και παρασυμβάσματα τοΰ Χρυσίππου, δεν έχουν θέσιν εις τήν διά τοΰ Χριστού άποκαλυφθεϊσαν άλήθειαν (έ.ά.71)» . Μένει ό τρίτος, δ μεταγενέστερος τού Ιουλιανού, Ιωάννης Χρυσόστομος, ό δεινός πολέμιος τών ελληνικών ιδεών! «καταγέλαστοι γεγόνασι, και παίδων ληρούντων απλώς ουδέν διαφέρειν έδοξαν (Εις Βαβύλαν, 2)».
Καθίσταται λοιπόν εμφανές δτι οι χριστιανοί αντιμετωπίζουν τα ελληνικά κείμενα ώς κείμενα ενός άλλου κόσμου,τά οποία μόνον υπό δρους και διά συγκεκριμένην, περιωρισμένην χρήσιν δύνανται να γίνουν δεκτά.
Αύτη δέ ή νοοτροπία επεκράτησε και αργότερα, καθ' δλην την διάρκειαν τοΰ Μεσαίωνος, όπως είναι γνωστό. Τά έργα τών Κλασσικών έχρησιμοποιούντο ώς άπλα βοηθήματα γλωσσικής μαθήσεως.
Ή στάσις δέ τών βυζαντινών λογίων ήτο πάντοτε εις τάς γραμμάς πού έχάραξε ό Βασίλειος Καισαρείας. Ακόμη και αυτός ό πατριάρχης Φώτιος, ό εμβριθής μελετητής τών κλασσικών άναπτύσσων διεξοδικώς τήν χριστιανικήν του θεολογίαν δέν προθυμοποιείται νά υιοθέτηση κάποιαν έλληνικήν φιλοσοφικήν ιδέαν.
Και βεβαίως ή απλή άπόρριψις ήτο ή καλύτερα αναμενόμενη τύχη διά τά ελληνικά έργα,τά όποια έκιν-δύνευαν νά καούν. Είναι γνωστή ή μαρτυρίατού Δημητρίου Χαλκοκονδύλη, τήν οποίαν μεταφέρει ό πάπας Λέων ό Γ, δτι ή εκκλησία έκαυσε δημοσίως εις τήν Πόλη κατά τά τελευταία έτη του Βυζαντίου τά αριστουργήματα τής Σαπφούς, τής Ήρίννης, τού Μενάνδρου, τού Διφίλου, τού Φιλήμονος, τού Μίμνερμου, του Βίωνος και άλλων μεγάλων ποιητών!
Όλίγα διά τήν άρχαιογνωσίαν εις το νέον μας κράτος
Έάν τώρα, διασχίζοντες τήν έποχήν τού μεσαίωνος, μεταφερθούμε εις τον Νέον Έλληνισμόν, θάδιαπιστώσωμε ότι, ενώ έως μέχρι τάς αρχάς τού 19ου αιώνος δεν
εχρησιμοποιείτο καθόλου το έθνικόν όνομα Έλλην", αίφνης το όνομα τούτο έπανεφέρθη υπό τών Διαφωτιστών και έγινε καθεστώς• ομού όμως μετά της επιστροφής τού ονόματος εϊχομεν και τήν άμφισβήτησιν τής "έλληνικότητος" τού Βυζαντίου. Τότε ή Εκκλησία αντεπιτίθεται και στά 1850 προπαγανδίζει τήν θεωρία τού "ελληνοχριστιανικού πολιτισμού", ή οποία και επηρέασε έκτοτε και τά εκπαιδευτικά μας πράγματα. Διεκηρύχθη δηλαδή ότι ή παιδεία τού νεοελληνικού κράτους πρέπει νά στηρίζεται εις τόν χριστιανισμόν και εις το αρχαίον έλληνικόν πνεύμα ταυτοχρόνως!
Ή ιδεολογική αυτή σύλληψις έφθασε νά κατοχυρωθή ακόμη και εις το Σύνταγμα τού νεοελληνικού κράτους. Εφθασε πράγματι εις το Σύνταγμα τού 1952 νά γραφή το άνεπανάληπτον, ότι:
«Εις πάντα τά σχολεία μέσης και στοιχειώδους εκπαιδεύσεως ή διδασκαλία αποσκοπεί τήν ήθικήν και πνευματικήν αγωγή ν και τήν άνάπτυξιν τής εθνικής συνειδήσεως τών νέων έπι τη βάσει τών ιδεολογικών κατευθύνσεων τού ελληνοχριστιανικού πολιτισμού.»!
Δηλαδή ό συνταγματικός νομοθέτης τού 1952, πρωτοτύπων παγκοσμίως, και καταφεύγων εις διατυπώσεις αντιστοίχους προς αύτάς τών ...σοβιετικών συνταγμάτων, οριοθετεί τήν έννοιαν τής ελληνικής παιδείας!
Ό δέ νόμος 1.566/1985 (ναί,τού 1985) προβλέπει εις το πρώτον άρθρον του (§1) δτι σκοπός τής πρωτο-και δευτεροβαθμίου εκπαιδεύσεως είναι νά διακατέχωνται οι μαθηται από «πίστη προς ... τά γνήσια στοιχεία της ορθόδοξης χριστιανικής παράδοσης».
Ή διδασκαλία τών κλασσικών ελληνικών κειμένων αποβλέπει άρα και αυτή — όπως και όλο το σχολικό ν πρόγραμμα — εις τήν καλλιέργειαν τής πίστεως των μαθητών προς τα χριστιανικά δόγματα! Και δεν θα απείχε κάνεις από την άλήθειαν αν ώμολόγει ότι αυτό κατά κανόνα συμβαίνει: όλοι ενθυμούμεθα από τα σχολικά μας έτη ότι ό Πλάτων είναι «προ Χρίστου χριστιανός» ή ότι οί Κλασσικοί έλάτρευαν τά "είδωλα". Άπό τά αριστουργήματα της ελληνικής γραμματείας μας έμειναν μόνον δύο-τρεις απλοϊκά! ίδέαι αϊ όποΐαι εκμαιεύονται αφελώς άπό το ταλαιπωρημένον κείμενον: παρακολουθούμε ούτω την Άντιγόνην νά κηρύσση την "χριστιανικήν άγάπην" και τους αμφισβητίας Σοφιστάς νά πραγματοποιούν ένα βήμα προς την άπόρριψιν των "ανοησιών τής ειδωλολατρίας"!
Ή διδασκαλία του — συκοφαντημένου μάλιστα — μαθήματος τών αρχαίων Ελληνικών κατέστη όργανον επιβολής μιας κρατικής "ελληνοχριστιανικής" ιδεολογίας, τής ιδίας ιδεολογίας ή όποια μεταδίδεται διά του μαθήματος τών θρησκευτικών ή τής ιστορίας, λ.χ. άπό την σχολικήν έκδοσιν τού "Φαίδωνος" έλειπαν αϊ άνα-φερόμεναι εις την μετεμψύχωσιν σελίδες!
Τούτο συνέβη δε διότι ή τάσις τής "φιλελευθέρας" αναγνώσεως τών Κλασσικών, την οποίαν ένεκαινίασαν οί Διαφωτισταί και εν συνεχεία μετεσχηματίσθη εις ποικίλας μορφάς, όπως π.χ. το 'Σχολεϊο τού Βόλου', έμεινε δυστυχώς πάντοτε περιθωριακή διότι εδέχθη τά ομαδικά πυρά τής Εκκλησίας.
Λαμβάνοντες ύπ' όψιν λοιπόν τάς ίστορικάς συγκυρίας τής εποχής εκδόσεως του και ύπό το φώς τής συντόμου ιστορικής αναδρομής πού έκάμαμε εις την πολυκύμαντον πορείαν τής διδασκαλίας τών Κλασσικών αξίζει νά μελετήσωμε το κάτωθι κείμενον επιστολής τού Ιουλιανού πού αναφέρεται στον εκπαιδευτικό νόμο του (Επιστολή φι):

Το κείμενον περί τού νόμου
«Παιδείαν είναι όρθήν νομίζομεν ού την εν τοις ρή-μασιν και τή γλώττη πολυτελή εύρυθμίαν, αλλά διάθε-σιν υγιή νουν έχούσης διανοίας,και αληθείς δόξας υπέρ τε αγαθών και κακών, καλών τε και αισχρών όστις ουν έτερα μεν φρονεί, διδάσκει δε έτερα τους πλησιάζοντας, αυτός άπολελεϊφθαι δοκεϊ τοσούτω παιδείας, όσω και τού χρηστός άνήρ είναι. Και ει μεν έπι σμικροϊς εϊη το διάφορον τής γνώμης προς την γλώτταν, κακόν μέν, οίστόν δε άμωσγέπως γίνεται ει δεν εν τοις μεγίστοις άλλα μέν φρονοίη τις, έπ' εναντίον δε ών φρονεί διδάσκει, πώς ού τούτο εκείνο καπήλων εστίν, ούτι χρηστών, αλλά παμπόνηρων βίος ανθρώπων, ο'ί μάλιστα έπαινούσιν όσα μάλιστα φαύλα νομίζουσιν, έξαπατώντες και δελεάζοντες τοις έπαινοις εις ους μετατιθέναι τά σφέτερα έθέλουσιν, οΐμαι, κακά;
Πάντας μέν ουν χρήν τους και ότιούν διδάσκειν έπαγγελλομένους είναι τον τρόπον επιεικείς και μη μαχόμενα οις δημοσία μεταχειρίζονται τά έν τή ψυχή φέρειν δοξάσματα, πολύ δέ πλέον απάντων οιμαι δεϊν είναι τοιούτους όσοι έπι λόγοις τοις νέοις συγγίγνονται, τών παλαιών έξηγηται γιγνόμενοι συγγραμάτων, είτε ρήτορες, εϊτε γραμματικοί, και έτι πλέον σοφισταί-βούλονται γάρ προς τοις άλλοις ού λέξεων μόνον,ηθών δέ είναι διδάσκαλοι, και το κατά σφάς ειναί φασι την πολιτικήν φιλοσοφίαν.
Ει μέν ουν αληθές ή μη,τούτο άφείσθω νύν έπαινών δέ αυτούς ούτως επαγγελμάτων καλών όρεγομένους, έπαινέσαιμ' αν πλέον,ει μή ψεύδοιντο, μηδ' έξελέγχοι-εν αυτούς έτερα μέν φρονούντας, διδάσκοντας δέ τους πλησιάζοντας έτερα. Τί ουν; Όμήρω μέντοι και Ήσιόδω και Δημοσθένει και Ήροδότω και Θουκυδίδη και Ίσοκράτει και Λυσία Θεοί πάσης ηγούνται παιδείας• ούχ οι μεν Ερμού σφάς ιερούς, οι δε Μουσών ένόμιζον; Άτοπον μεν οιμαι τους έξηγουμένους τα τούτων άτιμάζειν τους ύπ' αυτών τιμηθέντας Θεούς• ου μην επειδή τούτο άτοπον οίμαι, φημι δεϊν αυτούς μεταθεμένους τοις νέοις συνεϊναι δίδωμι δε αϊρεσιν μη διδάσκειν α μη νομίζουσι σπουδαία,βουλομένους δέ,διδάσκειν έργω πρώτον, και πείθειν τους μαθητάς ώς ούτε Όμηρος ούτε Ησίοδος ούτε τούτων ους έξήγηνται *** και κατεγνωκότες άσέβειαν άνοιάν τε και πλάνην εις τους Θεούς. Έπει δ' εξ ών εκείνοι γεγράφασι παρατρέφονται μισθαρνούντες, είναι όμολογούσιν αίσχροκερδέστατοι και δραχμών ολίγων ένεκα πάντα ύπομένειν.
Έως μεν ουν τούτου πολλά ήν τα α'ίτια τοϋ μη φοιτάν εις τα ιερά, και ό πανταχόθεν έπικρεμάμενος φόβος έδίδου συγγνώμην άποκρύπτεσθαι τάς άληθεστά-τας υπέρ τών Θεών δόξας• επειδή δε ήμϊν οί Θεοί την έλευθερίαν έδοσαν, άτοπον ειναί μοι φαίνεται διδάσκειν εκείνα τους ανθρώπους, όσα μη νομίζουσιν εύ έχειν. Άλλ' ει μέν ο'ίονται σοφούς ών είσιν έξηγηται και ών ώσπερ προφήται κάθηνται, ζηλούτωσαν αυτών πρώτον την εις τους Θεούς εύσέβειαν ει δε εις τους τιμιωτάτους ύπολαμβάνουσι πεπλανήσθαι, βαδιζόντων εις τάς τών Γαλιλαίων εκκλησίας, έξηγησόμενοι Ματθαίον καΐ, Λουκάν...»

Μετάφρασις

«Θεωρούμε ότι ή ορθή παιδεία δεν χαρακτηρίζεται από τον πομπώδη ρυθμό τών λέξεων και του λόγου, αλλά άπό τήν υγιή διάθεσιν μιας νουνεχούς διανοίας και από τάς αληθείς αντιλήψεις περί τών καλών και τών κακών, τών ωραίων και τών αισχρών. Όποιος άρα, άλλα πιστεύει και άλλα διδάσκει τους μαθητάς του, αυτός μου φαίνεται ότι όχι μόνον παιδεία δεν διαθέτει, άλλα ούτε και τιμιότητα. Και εάν μέν ή διαφορά της σκέψεως προς τήν γλώσσαν είναι μικρή, το κακόν είναι κάπως ύποφερτόν αν Ομως κάποιος εις τά πλέον σοβαρά ζητήματα άλλα πιστεύει και άλλα διδάσκει, άραγε ή πράξις του αυτή δέν είναι καπηλεία, χαρακτηριστικόν τών άτιμων και απολύτως μοχθηρών ανθρώπων, οί όποιοι επιμόνως επαινούν όσα νομίζουν ασήμαντα, έξαπατώντες και δελεάζοντες διά τών επαίνων εκείνους εις τους οποίους θέλουν νά επιβάλουν το ιδικό τους;
Είναι ανάγκη λοιπόν όσοι θέλουν νά έπαγγέλλωνται τόν διδάσκαλον νά είναι ειλικρινείς εις τους τρόπους των και νά μή φέρουν εις τήν ψυχήν των δοξασίας ασυμβίβαστους με όσα ασχολούνται δημοσία. Πολύ δέ περισσότερον άπ' όλους πιστεύω πώς πρέπει νά έχουν αυτήν τήν άρετήν όσοι έρχονται εις έπαφήν μέ τους νέους διά τήν μελέτην τής φιλολογίας και ερμηνεύουν τά παλαιά συγγράμματα, εϊτε διδάσκουν τήν ρητορικήν, είτε τήν γραμματικήν, είτε — ακόμη περισσότερον — τήν φιλοσοφίαν διότι θέλουν, πέραν τών άλλων, νά είναι διδάσκαλοι όχι μόνον λέξεων, άλλα και ηθών, και διατείνονται ότι είναι ειδικευμένοι εις τήν πολιτικήν φιλοσοφίαν.
Ά ν είναι αυτό αλήθεια ή όχι, ας το άφήσωμε τώρα. Τους επαινώ δέ αυτούς επειδή εμπνέονται άπό τόσον ωραία επαγγέλματα, όμως θα τους επαινούσα ακόμη περισσότερον, εάν δέν έψεύδοντο και δέν άπεδεικνύοντο ότι ένω πιστεύουν άλλα, διδάσκουν εις τους μαθητάς των τά αντίθετα. Τί θέλουν λοιπόν; Μά ό Όμηρος και ό Ησίοδος και ό Δημοσθένης και ό Ηρόδοτος και ό Θουκυδίδης και ό Ισοκράτης και ό Λυσίας αναγνωρίζουν τους Θεούς ώς προστάτες κάθε παιδείας. Μήπως δέν έθεώρουν τόν εαυτόν των οί μέν άφιερωμένον εις
τον Έρμήν, οί άλλοι εις τάς Μούσας; Θεωρώ λοιπόν παράλογο ν αυτοί οί όποιοι ερμηνεύουν τά έργα αυτών νά περιφρονούν τους Θεούς τους οποίους έτίμων εκείνοι. Αυτό όμως δεν σημαίνει δτι επειδή εγώ θεωρώ παράλογον τήν συμπεριφοράν αυτήν, ισχυρίζομαι ότι πρέπει νά αλλάξουν οί διδάσκαλοι απόψεις, αλλά τους προσφέρω τήν επιλογήν, είτε νά παύσουν νά διδάσκουν, είτε, προκειμένου νά συνεχίσουν τήν διδασκαλίαν των, νά διδάξουν εμπράκτως κατά πρώτον και νά πείσουν τους μαθητάς των δτι ούτε ό Όμηρος, ούτε ό Ησίοδος, ούτε κάνεις από δσους ερμηνεύουν δεν πρέπει νά κατηγορήται δι' άσέβειαν, παραλογισμόν και πλάνην ως προς τους Θεούς. Καθώς μάλιστα αύτοι καταφέρνουν νά ζουν και νά κερδίζουν χρήματα χάρις εις τά έργα πού έγραψαν οί Κλασσικοί, ομολογουμένως είναι λοιπόν αίσχροκερδέστατοι και διατεθειμένοι νά υπομείνουν τά πάντα δι' ολίγας δραχμάς.
Μέχρι τώρα λοιπόν πολλοί ήσαν οί λόγοι διά νά μή συχνάζωμε εις τά Ιερά, και ό φόβος ό όποιος έπεκρέματο από παντού συγχωρούσε τήν άπόκρυψιν τών θρησκευτικών αληθειών άφ' ης στιγμής όμως οί Θεοί μας έδωσαν τήν έλευθερίαν μας μού φαίνεται παράλογον νά διδάσκουν οί άνθρωποι αυτοί εκείνα τά όποια νομίζουν ότι δεν έχουν καλώς. Επομένως αν θεωρούν σοφούς τους συγγραφείς πού ανέλαβαν νά διδάξουν διατεινόμενοι μάλιστα, ως νά ήσαν προφήται τών Δελφών, ότι ορθώς τους κατέχουν και τους ερμηνεύουν, ας αρχίσουν κατά πρώτον νά μιμούνται τήν εύσέβειαν τών μεγάλων εκείνων ανδρών προς τους Θεούς• αν όμως νομίζουν ότι οί πλέον τετιμημένοι εκ τών Ελλήνων πνευματικών ανδρών έπλανήθησαν,τότε, άς πορευθούν προς τάς εκκλησίας τών Γαλιλαίων διά νά ερμηνεύσουν τον Ματθαίον και τον Λουκάν...».


Τί συμβαίνει σήμερον;

Οί χριστιανοί, λαβόντες οριστικώς τήν έξουσίαν μετά τήν βασιλείαν τού Ιουλιανού, βεβαίως όχι μόνον δεν επέτρεψαν εις μή χριστιανούς νά διδάσκουν (Ίουστιν. Κώδιξ 1,11,10) οτιδήποτε, δεν τους επέτρεψαν καν νά υπάρχουν! Ή ελληνική παιδεία έδιώχθη ανηλεώς! Άρκεϊ νά άναφέρωμε ότι το πρώτον πού έζητήθη από τόν, διαδεχθέντα τον Ιουλιανό ν, Ίοβιανόν ήτο ή καύσις τής βιβλιοθήκης τής Αντιοχείας!
Εις το νεοελληνικόν κράτος ακολουθείται άπαρα-βάτως ή λογική τού Ιουλιανού διό και ό νόμος απαγορεύει εις μή ορθοδόξους χριστιανούς νά διδάσκουν τά χριστιανικά γράμματα, πράγμα πού καθιστά αδύνατο τήν ύπαρξιν μή ορθοδόξου χριστιανού δημοδιδασκάλου διότι ό διορισμός του θά πρέπει νά συνοδευθή ύπό διορισμού ορθοδόξου θεολόγου διά νά διδάσκη τά 'θρησκευτικά'!
Βεβαίως διά τά ελληνικά γράμματα πού δεν διαθέτουν κάποιον πού θά ήδύνατο νά τά ύπερασπισθή συμβαίνει το άντίθετον! Φιλορθόδοξοι καθηγηταί φιλολογίας εις τά γυμνάσια και εις τά πανεπιστήμια επιδίδονται εις άδιάκοπον διαστρέβλωσιν τής ελληνικής ιδεολογίας! Αυτοί ομιλούν περιφρονητικώς διά τά ιερά και τά όσια τού Ελληνισμού και αγωνίζονται νά εξυψώσουν τήν ιουδαϊκή και βυζαντινή παράδοσι συνεπικουρούμενοι από τά επίσημα σχολικά βιβλία!
Οί έχοντες αντιθέτους ιδέας
Όμως έως και σήμερον υπάρχουν ώρισμένοι πού μέμφονται τον Ίουλιανόν διά τον νόμον αυτόν!

Άποσπώμεν εξ έπιφυλλίδος τής Εστίας:

«Όμως ό Ιουλιανός θα προχώρηση ακόμη περαιτέρω. Θα απαγόρευση στους χριστιανούς διδασκάλους να διδάσκουν τα αρχαία ελληνικά γράμματα. ...Επομένως ό Ιουλιανός θα προσδώση θρησκευτικόν χαρακτήρα εις το αγαθόν της ελληνικής παιδείας, πράγμα πρωτάκουστον εις την διαδρομήν τής ιστορίας της. ...ό Γρηγόριος Ναζιανζηνός θά κατέλθη οξύτατος και θα είπή* "κακούργως την προσηγορίαν μετέθηκεν έπι το δο%οον, ώσπερ τής θρησκείας όντα τον Έλληνα λόγον, άλλ' ου τής γλώσσης. Και δια τούτο... τών λόγων ημάς άπήλασε". Κακούργημα κατά τον Γρηγόριον Ναζιανζινόν,διέπραξεν ό Ιουλιανός νά σύνδεση την έλληνικήν παιδείαν με την θρησκείαν και έτσι νά στέρηση τους χριστιανούς άπ' αυτήν».
Βεβαίως το αγαθόν τής ελληνικής παιδείας, όπως κάθε άλλη πλευρά τού ελληνικού πολιτισμού, έχει θρησκευτικόν χαρακτήρα διότι απορρέει άπό το σύστημα άξιων τού ελληνικού πολιτισμού το όποιον εκφράζεται και αποτελεί το σώμα τής ελληνικής θρησκείας όπως αναλόγως το σύστημα άξιων τού χριστιανικού πολιτισμού εκφράζεται ύπό τής χριστιανικής θρησκείας.
Πώς δεν απορρέει εκ τής θρησκείας το αγαθόν τής ελληνικής παιδείας όταν το παιδεύεσθαι είναι δι' ημάς καθαρών θρησκευτική επιταγή διά την πορείαν προς την άθανατοποίησιν ενώ ό χριστιανισμός εκφράζει την βα-θείαν απαξία του προς την «σοφίαν τού κόσμου»; Ένω δι' ημάς τους Έλληνας οι Θεοί είναι προστάται τής παιδείας διά τους χριστιανούς ό Ίεχωβάς εκπαιδεύει ουχί διά τής ελληνικής εννοίας τής εγκυκλίου παιδείας άλλα δίδοντας εις τον άνθρωπο πόνους, ασθένειες, πενία και κάθε είδους ατυχίες και δυστυχίες! Οι χριστιανοί άλλαξαν και την γλώσσαν: Έπι ασθενών, πενήτων κλ.π.: «Ό Θεός τον παιδεύει»! λαϊκή έκφρασις: «Μη
με παιδεύεις»: Μη με βασανίζεις!
Πώς, φερ' ειπείν, δεν απορρέουν εκ τής θρησκείας τά αριστουργήματα τών Τραγικών και τών Κωμικών όταν το έλληνικόν θέατρον είναι ίεροπραξία καθεαυτό διό και προεδρεύει έπι δεσπόζοντος θρόνου ό ιερεύς τού Διονύσου ενώ οί χριστιανοί απαγορεύουν το θέατρον και αφορίζουν οιονδήποτε παρακολουθεί (ς' ΟΊκ. Σύνοδος, κανών να') και το χαρακτηρίζουν «πομπην τού Σατανά» αποφαινόμενοι ότι «ή εν θεάτροις διατριβή ακολασίας και ασέλγειας άπάσας έτεκε». Συγγνώμην, τώρα οί χριστιανοί θέλουν νά μην στερηθούν τά "σενάρια" τών έργων;
Πώς δεν απορρέουν εκ τής θρησκείας τά αριστουργήματα τών Λυρικών ποιητών όταν οί χριστιανοί όχι μόνον απαγορεύουν την λυρικήν ποίησιν άλλα έχουν περιλούση τους Λυρικούς με ακατονόμαστους ύβρεις και έως το ψυχορράγημα τού Βυζαντίου ό πατριάρχης μετά μανίας άνεζήτει ποιήματα τής Σαπφούς διά νά τά καταστρέψη; Συγγνώμην, αφού ύβρισαν την Σαπφώ "με την ψυχή τους", και κατέστησαν προς διεθνή χλεύη τού Ελληνισμού το τοπωνυμικόν 'λεσβία' ύβρι, και κατέστρεψαν το έργον της τώρα οί χριστιανοί θέλουν νά μην στερηθούν τά στιχουργικά πρότυπα τής Σαπφούς;
Πώς δεν απορρέουν εκ τής θρησκείας τά αριστουργήματα τών Φιλοσόφων αφού είναι καθεαυτά σχολιασμός τών θρησκευτικών αληθειών ενώ οί χριστιανοί όχι μόνον περιλούουν τους φιλοσόφους με ακατονόμαστους ύβρεις άλλα προσέτι τους κατηγορούν ότι στις καλύτερες στιγμές τους είναι κλέπται τής εβραϊκής σοφίας ; Δεν εξαιρείται ούτε ό Πλάτων:«... πόθεν, ώ Πλάτων, άλήθειαν αίνίττη; πόθεν ή τών λόγων άφθονος χορηγία την θεοσέβειαν μαντεύεται; Οιδα σου τους διδασκάλους, καν άποκρύπτειν έθέλης• ...νόμους δε τους όσοι αληθείς και δόξαν την τοϋ Θεοϋ παρ' αυτών ώφέλησαι τών Εβραίων...». «Έπε! πόθεν άλλοθεν μεμα-θηκώς ό Πλάτων... λέγει, ει μη ταϊς τών προφητών έν-τυχών ίστορίαις; ... Έπει πόθεν άλλοθεν μεμαθηκώς ταϋτα έγραψεν, ει μη παρά Μωϋσέως και τών προφητών ;»! Συγγνώμην, μετά άπό αυτά οι χριστιανοί θέλουν νά διδάξουν και Πλάτωνα έχοντες προαποφασίσει ότι την φιλοσοφική αλήθεια εύρε ό Μωϋσης;

Περί πολιτισμού

Όμως ό επιφυλλιδογράφος επιμένει:
«Όσάκις οι χριστιανόι συγγραφείς καταφέρονται εναντίον τών Ελλήνων και του Ελληνισμού καταφέρονται εναντίον της θρησκείας. Κα! αυτό δυστυχώς όσοι σύγχρονοι μας συγγραφείς ασχολούνται σχετικώς δεν θέλουν νά το διακρίνουν κα! δεν το αντιλαμβάνονται: Ή διαμάχη είναι θρησκευτική, δεν είναι πολιτιστική».
Συγγνώμην, δεν είναι δυνατόν νά γίνη κατανοητόν ότι όταν λέγομε θρησκευτικόν εννοούμε και πολιτιστικόν; Το χριστιανικόν μένος ήτο και είναι καθαρώς άντιπολιτιστικόν:

α) Τά ελληνικά πολιτιστικά επιτεύγματα σβήνουν με μία μονοκονδυλιά κα! προβάλλονται οι έξης θέσεις:
1) Μόνον οί Εβραίοι διαθέτουν φιλοσοφικήν σκέψιν: «Μοΰνοι Χαλδαίοι σοφίην λάχον,ήδ' άρ' Εβραίοι (Άγ. Ίουστίνου, Λόγος παραινετικός προς Ελληνας, 11)».
2) Όλόκληρος ή ελληνική σκέψις αποτελεί μίμησιν και κλοπήν εκ τών Εβραίων, οί χριστιανοί υποστηρίζουν τήν «εκ της βαρβάρου φιλοσοφίας Έλληνικήν κλοπήν (Αγίου Κλήμεντος Αλεξανδρείας Στρωματεϊς, Ε' 14)» και ακόμη: «(αν, Ε' ι) Παρεστήσαμεν δ' εν τω πρώτω Στρωματεϊ κλέπτας λέγεσθαι τους τών Ελλήνων φιλοσόφους, παρά Μωϋσέως και τών προφητών τά κυριώτατα τών δογμάτων ουκ ευχαρίστως είληφότας».

3) Ουδέν στοιχείον του ελληνικού πολιτισμού θεωρείται πρωτότυπον ή άξιον λόγου, διά παράδειγμα, ή λυρική ποίησις: «Έτι της Μουσικής παράδειγμα ψάλλων ομού κα! προφητεύων έκείσθω Δαβίδ, ύμνων τον Θεόν έμμελώς... ή τοίνυν αρμονία... αρχαιότατη τυγχάνουσα, υπόδειγμα Τερπάνδρω μάλιστα γίνεται... (Άγ. Κλήμεντος Αλεξανδρείας Στρωματεϊς, ς"Ίι)»!
4) Τονίζεται ότι ό ελληνικός πολιτισμός άνεπτύχθη καθυστερημένως κα! αποτελείται άπό αναξίους λόγου έρανισμούς εξ άλλων προϋπαρξάντων και κυρίως εκ τών Εβραίων:
«(Άγ. Ίουστίνου, Άόγος παραινετικός προς Έλληνας, 12) Άναγκαϊον δε οιμαι και τους χρόνους σκοπεϊν, καθ' ους οί καθ' υμάς γεγόνασι φιλόσοφοι, όπως γνώτε ότι νέος σφόδρα και βραχύς έστιν ό τούτους ύμΐν ένεγ-κών χρόνος. Ούτω γάρ ύμΐν έσται δυνατόν και τήν Μωϋσέως αρχαιότητα ραδίως γνώναι... 'Άλλωστε ουδέ τούτο άγνοεϊν υμάς προσήκει, ότι ουδέν Έλλησιν προ τών Όλυμπιάδων ακριβές ίστόρηται, ούδ' εστί τι σύγγραμμα παλαιόν Ελλήνων σημαίνον πράξιν. Μόνη δε ή του προφήτου Μωϋσέως προϋπήρχεν ιστορία, ην έκ της θείας έπιπνοίας Μωϋσής γέγραφε τοις τών Εβραίων γράμμασι. Τά γάρ τών Ελλήνων ούδέπω ήν, ως δηλούσι και αύτοι οι τών γραμμάτων διδάσκαλοι, φάσκοντες Κάδμον πρώτον εκ Φοινίκης αυτά κομίσαντα.».
β') Άπαγόρευσις τών επιστημών, "κλείσιμο" τών επιστημονικών σχολών, επίσημος άναθεματισμός της αστρονομίας, της γεωμετρίας,τών μαθηματικών: «τί φυσώσιν και βομβέουσιν οί Έλληνες; τί φαντάζονται προς 'Άρατον, τον τρισκατάρατον; τί Πυθαγόραν θρυλλοϋσιν τον δικαίως φιμωθέντα;»!


γ') Άπαγόρευσις τής ελευθέρας σκέψεως, τής "αγοράς", τοϋ φιλοσοφικού στοχασμού, "κλείσιμο" των φιλοσοφικών σχολών: «Πλάτων σιωπά και λαλεί σκυτεργάτης»!
δ') Άπαγόρευσιςτής υγιεινής,"κλείσιμο"των Ασκληπιείων και τών Λουτρών, άναθεματισμός τής ιατρικής: «Νοσεί Γαληνός, έκφοβεϊ δε τάς νόσους ό Πέτρος ημών τάς σαγήνας ό πλέκων»
ε') Άπαγόρευσις τής σωματικής περιποιήσεως και ασκήσεως, "κλείσιμο" τών γυμναστηρίων. Άπαγόρευ-σις τών αθλητικών αγώνων: «"Ισθμιά τε και Νέμεα και Πύθια και τα Όλύμπια αίσχος δε ήδη κοσμικόν οι τε αγώνες κακώς έπινεμημένοι τον βίον...».
ζ') Άπαγόρευσις και άναθεματισμός τών καλών τεχνών, άναθεματισμός τής "κοσμικής" ζωγραφικής και συλλήβδην τής γλυπτικής: «Ηλίθιοι τών λίθων δημιουργοί τε και προσκυνηταί: Ό Φειδίας υμών και ό Πολύκλειτος ήκόντων Πραξιτέλης τε αυ και Απελλής»!
ζ') Άπαγόρευσις τών λαϊκών εορτών και τών εθνικών επετείων ώς τα Ελευθέρια, ώς και κάθε είδος λαϊκών εκδηλώσεων (ίδέ την έως και σήμερον ισχύουσα άπαγόρευσιν τών «στεφάνων τής α Μαίου», τής "φωτιάς τοϋ Ά-Γιαννιού" κ.ο.κ.) άλλα και τών προσωπικών εορτών (απαγορεύεται νά έορτάζη κάποιος τα γενέθλια του): «Και τάς πανηγύρεις υμών μεμίσηκα. Άμετροι γάρ εκεί πλησμοναί, και αυλοί γλαφυροί, και μύρων περίεργοι χρίσεις, και στεφάνων περιθέσεις»!
η') Καταδίκη τών αντιπροσωπευτικών πολιτευμάτων και θεσμών και προβολή τοϋ άθεμίστου βυζαντινού προτύπου (Ίδέ τάς δεκάδας συγγραμάτων δίκαιολογήσεώς του πού παράγονται τάς τελευταίας ώρας τής Τουρκοκρατίας και τάς επισήμους έπιστολάς τοϋ πατριαρχείου προς τους ραγιάδες).
θ') Άπαγόρευσις τοϋ θεάτρου, τοϋ χορού και τής μουσικής (εξαιρείται μόνον ή άνευ μουσικών οργάνων θρηνητική θρησκευτική ψαλμωδία): «κέκμηκεν Όρφεύς και παρήκε την λύραν»!
ι) Άπαγόρευσις τής κομμώσεως και τής έως τότε ενδυμασίας (ς' ΟΊκ. Σύνοδος—παράδειγμα άκρας άμαρτωλότητος ή Ίεζάβελ καθότι «ήγάθηνε την κεφαλήν αυτής»), επιβολή ατημέλητου κόμης, φαιών φελονίων, μακρού δαλματικού χιτώνος και "μαντήλας" διά τάς γυναίκας (Ίδέ τάς βιαίας αντιδράσεις τής Εκκλησίας όταν στο νεοελληνικόν κράτος βαθμιαίως καθιεροϋται ή ευρωπαϊκή άμφίεσις και καταργείται το 'τσεμπέρι').
Επομένως ποίο πολιτιστικό στοιχείο έμεινε; Ουδέν!

Περί «Έλληνος λόγου»

Επομένως ποίο αγαθό ήθελαν οί χριστιανοί; Τον «Έλληνα λόγο» καθεαυτόν;
Όμως, υπάρχει ή απαξία:
α') Τής γραμματικής ακριβείας: «Αρχή τής φλυαρίας ύμίν γεγόνασιν οί γραμματικοί»!
β') Τής καλλιέπειας: «ύμνήσωμεν τών μαθητών τάς γλώσσας, ότι ού λόγω κομψω, ...έζώγρησαν πάντας» Αϊ ρητορικάσχολαί "κλείνουν": «δήμος υμών σοβεί Δημοσθένην και ηττώνται Αθηναίοι Γαλιλαίοις»!
γ') Τής λογοτεχνικής ένασχολήσεω/ζ: «λέξεις και μύθους άμαυρεί το ρητόν τοϋ Μαραναθά [= ή επωδός τών πρωτοχριστιανικών λειτουργιών: άραμαϊκόν, έλθέ ω θεέ]»!
δ') Τής ποιήσεως: «οί έξω ληροϋντες τί μη νοοϋσιν Όμηρον όνειρον άργόν;»!
ε') Τής απαγγελίας: «κατάπαυσον Όμηρε,την ωδήν
ούκ εστί καλή»!

Ένω εις το έλληνικόν σύστημα αξιών εξαίρεται ή καλλιέπεια, ό ακριβής και ρητορικός λόγος εις το χριστια-νικόν σύστημα αξιών εξαίρεται ή σιωπή του μοναχού και του εκκλησιάσματος και ή συνδυαζόμενη με άγραμματωσύνην πίστις (Ίδέ τα συναξάρια των αγίων, από τα πρωτοχριστιανικά έως τών συγχρόνων "ασκητών" του Αγίου "Ορους, εις ολα εξαίρεται ή ελλειψις εγκυκλίου παιδείας τών "αγίων ασκητών"): «ού χαίρω τοις πλατωνίζουσι* τά μωρά γάρ του κόσμου ήγάπησα»!
Όμως προσέτι ή απαξία τών χριστιανών προς κάθε αυτόν τον « Ελληνα λόγο» καθίσταται φανερή έκ πολλών πραγμάτων, μεταξύ αυτών:
α') Ή επιλογή διά τήν συγγραφή τών ιερών κειμένων των ουχί της ελληνικής αττικής γλώσσης ή οποία ήτο ή μόνη, ούτως ή άλλως,γραπτή γλώσσα της εποχής άλλα της έλληνογενοϋς κοινής —'Λίγκουα Φράνκα' της εποχής πού ωμιλειτο διά τάς άνάγκας τής συνεννοήσεως άπό τους ανελλήνιστους αλλοεθνείς τών μεγαλοπόλεων της εποχής.
«Έλληνας λόγος» σημαίνει κλασσική καλλιέπεια. Τά ιερά κείμενα του χριστιανισμού τον περιφρονούν εμπράκτως!
β) Ή Όρθόδοξος εκκλησία δχι μόνον εξ ανάγκης ήσπάσθη τήν ελληνική γλώσσα άλλα και επεδίωξε τήν συρρίκνωσί της:
1) Κατά τήν εποχή τής εγκαθιδρύσεως της, οπότε διά τής δημιουργίας λειτουργιών εις τάς τοπικάς γλώσσας ζώσας ή ήδη νεκράς, επεδίωξε έπι ζημία τής ένότητος τού βυζαντινού κράτος τήν άναζωπύρωσιν τών τοπικών εθνικών συνειδήσεων προς περιορισμόν τού ελληνικού πολιτισμού. Έξόφθαλμον παράδειγμα αποτελεί ή περίπτωσις τής Συρίας,ή οποία, αν και άπό πολλών αιώνων πλήρως έξελληνισθεΐσα, διά τής επαναφοράς τής νεκράς Συριακής, τής εντόνου χριστιανικής προπαγάνδας εναντίον τού ελληνικού πνεύματος και τής έξοντώσεως τών ανωτέρων κοινωνικών στρωμάτων διαμορφώνει νέα εθνική συνείδησι και αποσπάται έκ τού βυζαντινού κορμού.
2) Κατά τήν βυζαντινήν έποχήν ενώ οι πέριξ σλαυϊκοί λαοί έγραφον ήδη ελληνιστί το πατριαρχεϊον διαμορφώνει τήν σλαβονική γλώσσα, μεταφράζει τά ιερά κείμενα και κατασκευάζει άλφάβητον διαφέρον τού ελληνικού [έχομε μαρτυρίας ειδικών επιστημόνων δτι ή Βουλγαρική και ή Σλαυϊκή αποδίδονται καλύτερον διά τού ελληνικού παρά διά τού κυριλλικού αλφαβήτου] με σκοπόν νά άποτρέφγ\ τον έξελληνισμόν των.
3) Κατά τήν έποχήν τής Τουρκοκρατίας το πατριαρχεϊον έπίνευε εις τήν συστολήν τής ελληνικής γλώσσης δταν καθαρώς ελληνικοί πληθυσμοί παρημελημένοι ήσπάζοντο τήν τουρκική, σλαυϊκή, αλβανική και βλάχικη γλώσσα, αντέδρασε δε βιαίως όταν ό Νεόφυτος Δούκας υπέβαλε προς αυτό συγκεκριμένον σχέδιον ανασκευής τής καταστάσεως. Ακόμη και ό κατ' εξοχήν φιλορθόδοξος ιστορικός Κ. Παπαρρηγόπουλος δεινώς επικρίνει το πατριαρχεϊον διά τήν γλωσσικήν πολιτικήν του.
Όθεν ή άπάντησις είναι πασίδηλος, οί χριστιανοί ήθελαν νά διδάσκουν τον «Έλληνα λόγο» διά νά τον διαστρεβλώνουν καταλλήλως όπως και σήμερον πράττουν!
Όμως υπάρχει και κάτι σπουδαιότερον τούτων: Δεν αποτελεί ή ελληνική γλώσσα ούδέτζρον κώδικα επικοινωνιών ως ό κώδιξ σημάτων Μορς πού δύναται ό καθείς νά χρησιμοποιή, αντιθέτως πρόκειται διά το πρώτον και κορυφαϊον προϊόν τού ελληνικού συστήματος αξιών και ενσωματώνει ολας έκείνας τάς αξίας πού μετά βδελυγμίας απορρίπτει ό χριστιανισμός, τουτέστιν : Καλαισθησίαν, συμμετρίαν ,γεωμετρίαν, μαθηματικά, Ίσορροπίαν, δυνατότητα υψίστης ακριβείας, λεπτότητα και χρωματισμόν της εκφράσεως. Δι' αυτό ό χριστιανισμός δεν την έχρησιμοποίησε δια τα ίερά του κείμενα άλλ' έχρησιμοποίησε την "Λίγκουα Φράνκα" της εποχής. Και αυτήν έξ ανάγκης, διότι ή μητρική του γλώσσα δεν ήτο κατανοητή [όμως με νοσταλγίαν "παραγέμισε" την ίεροπραξίαν του με έπωδάς έξ αυτής: Μαράν άθά, Αλληλούια (= ή εβραϊκή πολεμική ιαχή), Ωσαννά, Αμήν κ.ο.κ.
'Άς το έπαναλάβωμε: Ή γλώσσα μας αποτελεί πολιτιστικήν δημιουργίαν τοϋ ελληνικού πολιτισμού ένσω-ματώνουσα, κατά τρόπον πληρέστερον όλων τών άλλων ελληνικών πνευματικών δημιουργιών, και εκφράζουσα το καθαρώς θρησκευτικόν σύστημα τών ελληνικών πολιτιστικών αξιών!
Ή γλώσσα μας εκφράζει έναργώς τάς πρώτας θρησκευτικός μας αρχάς: Τήν άξίαν του Κόσμου και του ρυθμού του, τήν άϊδιότητά του. Τήν πρωτίστην ήθικήν έπιταγήν μας, δηλαδή ότι ό άνθρωπος εξελίσσεται διά της δημιουργικής εργασίας και συνεισφοράς στον πολιτισμό και στην καλαισθησία!
Όθεν το άνθος τούτο το ύπεροχώτερον όλων έξ όσων ανέδειξε το σύστημα τών ελληνικών αξιών δύνανται νά κατανοήσουν, και επωφελώς νά διδάξουν τήν έλληνικήν γραμματικήν, μόνον όσοι μεταλαμβάνουν της ημετέρας παιδείας. Τί σημαίνει τούτο;
Της ημετέρας παιδείας μετέχει δστις κατανοεί, ενστερνίζεται ώς αληθείς και δύναται δημιουργικώς νά έφαρμόζη τάς έλληνικάς ιδέας περί τών πρώτων αρχών!
Οιοσδήποτε άλλος ξένος και αλλότριος της ελληνικής κοσμοθεάσεως δεν δύναται ούτε νά κατανόηση ούτε νά διδάξη τον πλέον έξαίσιον καρπόν του Ελληνικού δένδρου, δηλαδή τήν έλληνικήν γραμματικήν!
Αυτό ας το έχουν όλοι ύπ' όψιν των και ιδίως οι "ελληνοκεντρικοί" οι όποιοι ένω ομνύουν πίστιν εις το χριστιανικόν-έξωκοσμικόν-μονοθεϊστικόν σύστημα αξιών και του αποδίδουν τιμήν και προσκύνησιν άκατασχέτως φλυαροκοπούν περί τών σπουδαίων επιτευγμάτων του ελληνικού πολιτισμού και "διδάσκουν" από έλληνικήν μαγειρικήν έως έλληνικήν γραμματικήν (και βεβαίως στην μέση — και άναισχύντως — ελληνική φιλοσοφία) .
Προς όλους αυτούς άπευθυνόμεθα λέγοντες ότι δεν έχουν το ηθικόν δικαίωμα νά καπηλεύωνται τον έλληνικόν πολιτισμόν, και νά ομιλούν διά πολιτιστικάς αξίας πού δεν πιστεύουν! Άν θέλουν νά ασχοληθούν με κάτι, ας ασχοληθούν με το σύστημα αξιών πού πιστεύουν και δημοσίως ομολογούν και λατρεύουν και ας πορευθούν προς τάς εκκλησίας των Γαλιλαίων διά νά ερμηνεύσουν τον Ματθαίον και τον Λουκάν!