NOT IN THIS "NEW GREECE" - ΟΧΙ ΣΕ ΑΥΤΗΝ ΤΗΝ "ΝΕΑ ΕΛΛΑΔΑ"

NOT IN THIS "NEW GREECE"  - ΟΧΙ ΣΕ ΑΥΤΗΝ ΤΗΝ "ΝΕΑ ΕΛΛΑΔΑ"
NOT IN THIS "NEW GREECE" - ΟΧΙ ΣΕ ΑΥΤΗΝ ΤΗΝ "ΝΕΑ ΕΛΛΑΔΑ"

Friday, January 29, 2010

Το Πάριο χρονικό

ΓΥΑΛΙΝΟΣ ΚΟΣΜΟΣ - ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΟ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

ΓΕΝΙΤΣΑΡΟΙ




Γενίτσαροι (οί) (γενι·τσαρι=νέος στρατός). Στρατιωτικόν σώμα Ιδρυθέν το πρώτον από το σουλ­τάνο Όρχάν (1327—1360) κατά πρότασι του συμβούλου του Καρά-Χαλήλ Τσανταρλή, για να αντικαταστήσει τά απείθαρχα σώματα τών γιαγιά ή πιαντέ. Ό Λαόνικος Χαλκοκονδύλης, γράψας ολί­γον μετά τήν άλωσιν (1453), ονομάζει τους γενι­τσάρους «νεήλυδας», ο δε σύγχρονος του Φραντζής «ίαννιτσάρους· Στην αρχή είς τά επίλεκτα εκείνα σώματα κατετάσσοντο μόνον Έλληνες χριστιανόπαιδες εξισλαμιζόμενοι, οι οποίοι ελαμβάνοντο έκ τών αιχμαλώτων, από δέ της βασιλείας του Μουράτ Α' (1360—1383) διά του παιδομαζώματος, δηλαδή διά της βιαίας αρπαγής τών αρρένων παίδων έκ τών οικογενειών των Έλλήνων Χριστιανών υπηκόων (ρα­γιάδων) των ευρωπαϊκών μόνον επαρχιών. 'Αλλά κυρίως το παιδομάζωμα αυτό συστηματοποιήθηκε από τους σουλτάνους Σελιμ Α' (1512—1520) και Σουλεϊμάν Α' (1520—1566), έκτοτε δέ ένηργείτο κατά πενταετίαν καί μετά κατά διετίαν, ενίοτε δέ και κατ' έτος, αναλόγως τών στρατιωτικών αναγκών επί τη βάσει τακτικών ληξιαρχικών καταλόγων συν­τασσομένων ύπό τών δημογερόντων τών Ελληνικών χριστιανι­κών κοινοτήτων, πλην της Κωνσταντίλουπόλεως και της Ρόδου, οι οποίες ήσαν άπηλλαγμένες του σκληρού τούτου φόρου.Όσάκις διετάσσετο παιδομάζωμα, γενίτσαροι βαθμούχοι, οί λεγόμενοι τονρνατζήμπασοι, μεταβαί­νοντες στις χριστιανικές κοινότητας έλάμβανον παρά του δημογέροντος τον κατάλογον τών παίδων, τους οποίους παρουσίαζον οί γονείς αυτών προς έπιθεώρησιν. Έκ τών παρουσιαζομένων παί­δων έκαστου τόπου έλαμβάνετο κατ’ αρχάς τό 1/5 μόνον, μεταγενεστέρως όμως πλείονες, πάντοτε δέ οι κάλλιστοι και οί εύρωστότατοι. Οί ούτω λαμ­βανόμενοι Έλληνες χριστιανόπαιδες, καθώς καί τό ι/6 τών εκάστοτε αιχμαλωτιζομένων παίδων, ηλικίας 6— 15 ετών, έξισλαμίζοντο, καί οί μεν ωραιότεροι καί ευφυέστεροι έξ αυτών έδίδοντο είς τήν σουλτανικήν αυλή, όπου βαθμηδόν πολλοί έξ αυτών προήγοντο είς τα ανώτατα του κράτους αξιώματα, οί δέ λοιποί προωρίζοντο διά τον στρατόν καί τόν στόλον, είς ον άπετέλουν τήν τάξιν τών άτζαμί ογλάν. Ούτοι διητώντο μέχρις φθάσουν εις ήλικίαν του φέρειν όπλον, είς ειδικούς στρατώνας, όπου έδιδάσκοντο τόν Ίσλαμισμόν, ασκούντο σε πάσαν στέρησιν καί σκληραγωγίαν καί προ παντός είς πειθαρχίαν αύστηράν καί άκαμπτον.


Οί υποψήφιοι ούτοι γενίτσαροι διετέλουν ύπό τήν ανωτάτην διεύθυνσιν του άγα, δηλαδή του γε­νικού διοικητού, τών γενιτσάρων, όστις επέβλεπε τήν έκπαίδευσιν και τήν δίαιταν και τήν, ανατροφή εν γένει αυτών δια του διοικητού τών εν Κωνσταντινουπόλει γενιτσάρων, ήτο ό άμεσος τών ατζαμί-όγλάν διοικητής. Ό αριθμός τών όρτάδων, τών μαθητευομένων, ποίκιλλε κατά διαφόρους εποχές. 0ι άτζαμίόγλάν ένηλικιούμενοι, εκπαιδευόμενοι και έξισλαμιζόμενοι, κατετάσσοντο είς τους ορτάδες τών γενιτσάρων. Ή κατάταξις αυτή έγίνετο δια του μπας τσαους, διοικητού του όρτά, οστις περιεβάλλετο υπό στρατολογικών καθηκόντων δι όλόκληρον τό σώμα τών γενιτσάρων. Ή τελετή της αποδοχής εις τους όρτάδες τών γενιτσάρων συνί­στατο είς εν ράπισμα και εις τό τράβηγμα του ώτός τών νεοκατατασσομένων υπό του μπας-τσαού, και τούτο εις ένδειξιν υποταγής του γενιτσάρου προς τους ανωτέρους του. Οί γενίτσαροι άπεξενούντο τελείως από της οικογενείας των, ιδίαν δ' οίκογένειαν δεν ήδύναντο να δημιουργήσουν διότι ό γάμος ήτο αυστηρώς απαγορευμένος είς αυτούς, καθώς και ή έκμάθησις οιασδήποτε τέχνης ώς μό­νον οίκον είχαν τον στρατώνα, μόνον επάγ­γελμα τό τών όπλων, συγγενείς τους γενιτσά­ρους συστρατιώτας των και προστάτας τους εν τη Ιεραρχία του τάγμα­τος των βαθμούχους, υ­πέρ πάντας δε πατέρα και τροφοδότην τον σουλτάνον, ούτινος καυχώμενοι εκκαλούντο ευπειθή και πιστά τέκνα. Οί θεμελιώδεις άρχές ύφ' ών διείπετο τό σώ­μα τών γενιτσάρων ή­σαν:


Απόλυτος πειθαρ­χία και υποταγή είς τους ανωτέρους,


απόλυ­τος σύμπνοια, αποχή από πάσης πολυτελείας και κενοδοξίας,


άπλότης,


πιστή συμμόρφωσις είς τάς αρχάς του ευλαβούς Μουσουλμάνου,


στρατολογία αυτών έκ μόνων τών παίδων των προερχομένων έκ του παιδομαζώματος και έκ τών αίχμαλωτιζομένων χριστιανοπαίδων, προβιβασμοί κατ' αρχαιό­τητα πάντοτε, επιβολή ποινών υπό μόνων τών αξιωματικών του σώμα­τος, αποστράτευση τών αναπήρων και ανικάνων σωματικώς και περίθαλψιν αυτών,


άπαγόρευσις της γενειάδος,


υποχρεω­τική διαμονή εις τους στρατώνας,


απαγόρευση ένασκήσεως οιουδήποτε επαγγέλματος,


ειδική ολως έκτέλεσις των εις θάνατον καταδικα'ζομένων ούτως ό ύπό του συμβουλίου τών ανωτάτων αξιωματικών των γενιτσάρων, του προεδρευομένου ύπό του άγά, καταδικαζόμενος εις θάνατον διεγράφετο προη­γουμένως εκ τών ελέγχων του σώματος και είτα έθανατοΰτο, ουχί όμως ενώπιον άλλων, ώς οί κοι­νοί έγκληματίαι, άλλ' άπεστέλλετο εις τό επί του Βοσπόρου Ρούμελι-Χισσάρ, ένθα προσεδένετο εις τους πόδας του σφαίρα τηλεβόλου και έρρίπτετο εις τήν θάλασσαν εν πλήρει μυστικότητι, μεθ' δ έρρίπτετο βολή τηλεβόλου, ίνα πάντες οί γενί­τσαροι πληροφορηθώσι περί της εκτελέσεως. Πάσαι όμως αϊ αρχαί αύται δεν έτηρήθησαν μέχρι τέλους.


Ή εξαιρετική θέσις, ην εκ της ανδρείας και της πειθαρχίας αυτών κατέλαβον τά σώματα τών γε­νιτσάρων εν τώ στρατώ και γενικώς έν τω κρα­τεί, ή προς αυτά έπιδαψιλευομένη εύνοια του σουλ­τάνου και τά εκ τών συχνών εκστρατειών άποκομιζόμενα μεγάλα εκ τών λαφύρων κέρδη έξήγειραν τήν ζηλοτυπίαν τών Τούρκων, οι οποίοι επιμό­νως αξίωσαν νά γίνωνται και τά τέκνα αυτών δε­κτά εις τά εκλεκτά εκείνα σώματα αφού δέ έπέτυχον τούτο κατά τον ΙΣΤ' αιώνα, κατώρθωσαν νά κατατάσσονται εις αυτά και ώριμοι άνδρες επί καταβολή μικρού τίνος χρηματικού ποσού- Τοιου­τοτρόπως εντός ολίγου τό μείζον μέρος τών γενι­τσάρων ήσαν οί έκ Τούρκων στρατολογούμενοι, εις τους οποίους και επετράπη νά νυμφεύωνται, νά εργάζονται είς ίδια επαγγέλματα, νά κατοικούν κατ' ιδίαν. Κατόπιν κατετάσσοντο προνομιακώς εις τά γενιτσαρικό τάγματα και τά τέκνα τών γε­νιτσάρων και τέλος, οπό του ΙΗ' αιώνος, ή στρα­τολογία αυτών περιωρίσθηκε είς μόνον τους Τούρ­κους, καταργηθέντος του παιδομαζώματος. Έκτοτε ήρχισεν ή παρακμή και ή διαφθορά τών γε­νιτσάρων, ένεκα της όποιας έπεδιώχθη ή κατάργησις αυτών.


Όργανισμός και δύναμις τών σωμάτων.


Έν αρχή τό σώμα τών γενιτσάρων συνίστατο έκ χι­λίων μόνον ανδρών και άπετέλει τήν σωματοφυλακήν τών σουλτάνων, βραδύτερον όμως ή δύναμις αυτού ηύξήθη σημαντικώς, ανελθούσα επί Μουράτ Β' (1421—1451) εις 13 περίπου χιλιάδας, επί Μουράτ Γ' (1573—1595) είς 48 χιλιάδας, επί Μουσταφά Β' (1695 — 1702) είς 70, επί Αχμέτ Γ' (1702-1730) είς 80, έπι Σελίμ Γ'(1789-1807) είς 110 και τέλος, το 1826, οτε κατηργήθη υπό του σουλτάνου Μαχμούτ Β', εις 140 χιλιάδας οί γενί­τσαροι κατενέμοντο είς 229 όρτάδες, δηλαδή τάγματα, όπου τά 77 ήδρευον έν Κωνσταντινουπόλει. Απαντες οί γενίτσαροι άπετέλουν έν ότζάκ, δηλαδή μίαν οίκογένειαν. Ο αριθμός τών ανδρών εκά­στου όρτά έποίκιλλε κατά καιρούς μεταξύ 100—3000 Οί όρτάδες διετίθεντο διά τήν φρούρησιν τών κυριοτέρων επαρχιών του κράτους. Οτε οί Τούρκοι κατέκτησαν τήν Κρήτην (1669), ώρίσθησαν διά τήν φρούρησιν της νήσου 31 όρτά­δες, ών 18 παρέμενον είς Ήράκλειον, 8 είς Χανιά και 5 είς Ρέθυμνον. Περί τών έν Ελλάδι πα­ραμενόντων όρτάδων παρέχει ήμΐν πληροφορίας τινάς ό συνταγματάρχης Δζεβάτ-βέης (1882)· ούτω το 1750 έμεναν έν Θεσσαλονίκη 129 γενίτσαροι, έν Λαμία 344, έν Χαλκίδι 984, έν Κορίνθω 585, έν Κοράηη 275, έν Μεθώνη 655, έν Χίω 994, έν Μυτιλήνη 937, έν Λήμνω 253 κλπ.


Οί εκάστοτε σουλτάνοι, προς ένδειξιν της προς τους γενιτσάρους εύνοίας των και διά νά κολακεύσωσιν αυτούς, ήσαν εγγεγραμ­μένοι είς τήν δύναμιν του 61ου όρτά και έλάμβανον τήν μισθοδοσίαν του απλού γενιτσάρου, ήτις ανήρχετο εις 1—10 άσπρα ημερησίως (3 μέχρι 30 λεπτών).


Ό διοικητής έκαστου όρτά έλέγετο τζορμπατζής (ζωμοδότης). Τό ίερώτερον διαμέρισμα του στρατώνος ήτο τό μαγειρείο. Εκεί συνήρχοντο είς συμβούλιον οί αξιωματικοί του όρτά, άπετέλει δέ άπαραβίαστον άσυλον. Οί μαγειρικοί λέβητες, τά καρακαζάν, ήσαν σύμβολα ιερά, ίερώτερα και σεβαστότερα και αυτής της σημαίας. Έπί του λέβητος ώρκίζετο έκαστος τών κατατασσόμενων έν τω όρτα γενιτσάρων. Ή επιδιόρθωση αυτού ετελείτο μετά πλείστων τιμη­τικών διατυπώσεων, διά τήν χρησιμοποίησιν δέ καινούριου έτελεϊτο πομπώδης τελετή άφιερώσεως. Ή ίερότης του λέβητος ήτο τοιαύτη, ώστε αρκούσε νά προλάβει νά ψαύση τις αυτόν, για να σωθή έξ οιασδήποτε ποινής. Ή μεγίστη τών προσβολών δι’ ένα όρτάν ήτο ή έν πολέμω απώ­λεια τών λεβήτων του, ή δέ ανατροπή αυτών άπετέλει τήν έσχάτην έκδήλωσιν της οργής και της αγανακτήσεως τών γενιτσάρων κατά του ανω­τάτου άρχοντος, του σουλτάνου.


Έφεδροι γενίτσαροι.


Μετά τήν κατάταξιν και Τούρκων εις τά γενιισαρικά σώματα, άρχισαν βα­θμηδόν νά γίνωνται δεκτοί εις αυτά και άνδρες μηδεμίαν έχοντες σχέσιν με τον στρατώνα και τάς ασκήσεις, διότι έπιτρέπετο εις αυτούς νά διαβιούν είς τόν τόπον της συνήθους διαμονής των και νά ασκούν ελευθέρως τά επαγγέλματα των, μέ τήν ύποχρέωσιν νά προσέρχονται είς τό σώμα των έν περιπτώσει πολέμου ή εσωτερικών ταραχών. Ένα\τι της υποχρεώσεως ταύτης άπελάμβανον πάσης ασυδοσίας, αυτοί τε και τά τέ­κνα αυτών, τα οποία θεωρούντο γενίτσα­ροι. Τοιουτοτρόπως άπετελέσθη μία πολυάριθμος τάξις εφέδρων γενιτσάρων, οι οποίοι αύξησαν μεν σημαντικώς τήν δύναμιν τών όρτά­δων, άλλα συγχρόνως επηρέασαν όλεθρίως τό ποιόν του σώματος, έκλόνισαν έκ βάθρων τήν πειθαρχίαν του και έν τέλει συνετέλεσαν όχι ολίγον είς τήν διαφθοράν του και τήν κατάργησίν του. Ή τάξις αυτή τών γενιτσάρων απετέ­λεσε συνάμα τήν μάστιγα τών Ελλήνων Χριστιανών υπη­κόων και υπήρξε τό φοβερώτερον στοιχείον της κοινωνικής απειθαρχίας, άρνούμενον νά υποταχθεί είς τους νόμους και τάς διαταγάς τών οργά­νων της κυβερνήσεως. Έν Κρήτη όπως οί γε­νίτσαροι ούτοι έξετραχηλίζοντο διαρκώς είς τοσαύτας έναντι τών Χριστιανών και είς τοσαύτην έναντι τών σουλτανικών άρχων άνυποταξίαν, ώ­στε ώνομάσθησαν ξεκονκονλωχοι. Οί ύπό τών σουλτάνων αποστελλό­μενοι είς τήν νήσον πα­σάδες ήσαν εντελώς ανίσχυροι νά έπιβληθούν είς αυτούς, όστις δε απεπειράθη νά Θέση χεί­ρα έπ’ αυτών έξεδιώχθη ή έφονεύθη. Άπαντες οί Μουσουλμάνοι της Κρήτης ήσαν εγγεγραμ­μένοι είς τους έν τη νή­σω όρτάδες τών γενι­τσάρων, έξ ού και διεκρίθησαν πάντοτε οί Τουρκοκρήτες, μεταξύ όλων τών λοιπών Τούρ­κων, διά τό άνυπότακτον αυτών και τήν θηριωδίαν των.


Κατάργησις του σώματος.


Έφ' όσον τό σώμα τών γενιτσάρων έστρατολογείτο έκ Ελλήνων χριστιανοπαίδων μόνον, διεκρίνετο διά τήν αύστηραν αυτού πειθαρχίαν και τήν τυφλήν προς τους σουλτάνους άφοσίωσιν.


Άφ' ής όμως ήρχισεν ή κατάταξις και Τούρκων, και κυρίως άφ' ής άπετελέσθη έκ Τούρκων μόνον, μετε­βλήθη ριζικώς τό ποιόν του σώματος. Οί γενί­τσαροι έπαυσαν έκτοτε νά είναι ξένοι προς τό εζων, διότι είχαν ήδη στο περιβάλλον οικογενείας και συγγενείς τών οποίων τά συμφέροντα και τά αισθήματα επηρέαζαν εμμέσως και τών γενιτσαρικών όρτάδων τους άνδρας.


Έκαστος έξ αυτών έπροστάτευεν ώρισμένον του κράτους βαθμούχο, ή έπροστατεύετο ύπ' αυτού, έκ της άλληλεγύης δέ ταύτης προέκυψεν ή άμεσος άνάμιξις τών γενιτσάρων είς τά παρα­σκήνια της πολιτικής τών σουλτανικών παλατιών. Έκ τούτου έχαλαρώθη ή πειθαρχία αυτών και έξηχρειώθησαν μέχρι του σημείου νά γίνωνται όρ­γανα τών διαφόρων πολιτικών καί, ώς άλλοι πραιτωριανοί καί στρελίτσαι, νά έκθρονίζωσι καί φονεύωσι τους σουλτάνους. Το 1739 άνήλθεν έπί του Θρόνου ό σουλτάνος Σελίμ Γ', όστις άπεπειράθη νά οργάνωση τον στρατόν του έπί τό εύρωπαϊκώτερον, ίνα δι' αυτού άντικαταστήση τους γενιτσάρους.


Τότε ούτοι εξεγερθέντες (17 Μαρτίου 1807) καθήρεσαν, έφυλάκισαν καί είτα έφόνευσαν τόν Σελίμ. Ό σουλτάνος Μαχμούτ (1808 — 1839) θελήσας νά συνέχιση τό μεταρρυθμιστικόν έργον του Σελίμ, άπεπειράθη καί αυτός νά οργά­νωση τακτικόν στρατόν, άλλα καί τότε οί γενί­τσαροι έστασίασαν (2 Νοεμβρίου 1808) καί μετά φοβεράν αίματοχυσίαν έξηνάγκασαν τόν Μαχμούτ νά παραιτηθή προσωρινώς του σκοπού του. Ή καταδειχθείσα κατά τήν Έλληνικήν έπανάστασιν του 1821 υπεροχή του τακτικού στρατού της Αιγύπτου έπεισε τόν Μαχμούτ περί της απολύτου ανάγκης της οργανώσεως παρομοίου στρατού καί ύπό της Τουρκίας. Προς τούτο εκκάλεσε Ευ­ρωπαίους αξιωματικούς, Γάλλους ιδία, οΐτινες επι­ληφθέντες του έργου των ίδρυσαν κέντρα εκπαιδεύ­σεως, είς τά όποια υπεχρεώθησαν καί οί γενιτσαρικοί όρτάδες νά άποστέλλωσιν έκ περιτροπής τμήματα τίνα προς έκμάθησιν τών νέων ασκήσεων. Οί γενίτσαροι μετά δυσφορίας ύπεβάλλοντο είς αύτάς, άφορμήν δέ μόνον έπεζήτουν ίνα έκδηλώσουν την άγανάκτησίν των. Την 14 Ιουνίου 1826 ενεργείτο στν Κωνσταντινούπολη μεγάλη στρατιω­τική επιθεώρηση, εις ην συμμετέσχον και οί ορτάδες τών γενιτσάρων. Άποκαμόντες ούτοι εκ της ορθοστασίας και τών διαφόρων ελιγμών και άηδιάσαντες εκ τών ευρωπαϊκών νεωτερισμών, απήλθον θορυβωδώς εκ του πεδίου της επιθεωρήσεως και διασκορπισθέντες εις τάς συνοικίας ήρχισαν νά διαοπάζωσι και να πυρπολώσιν αύτάς, τήν δ' επαύριον συγκεντρωθέντες είς τό Ατ-μεϊντάν (τον βυζαντινό Ίππόδρομον), ανέτρεψαν τούς λέβητας των και απήτησαν παρά του σουλτάνου τήν κεφαλήν τών ανωτέρων του κράτους λειτουρ­γών, ως υπαιτίων της υπαγωγής και αυτών είς τά ευρωπαϊκά στρατιωτικά συστήματα. Άλλ’ ό Μα­χμούτ είχε λάβει ήδη τήν άπόφασιν νά απαλλαγή διά παντός τών αγρίων εκείνων στιφών, είς άπάντησιν δέ τών αξιώσεων των άνεπέτασε τήν ίεράν σημαίαν, τό σανχζάκ-σερίφ, επί του τεμένους του σουλτάνου Αχμέτ. Έπί τη θέα του ιερού συμβόλου του Ισλάμ, ό τουρκικός όχλος της πρωτευού­σης λαβών τά όπλα εδραμεν εις βοήθειαν του σουλτάνου, ό δέ γενικός αρχηγός τών γενιτσάρων μετά τών περί αυτόν πιστών ανδρών και τών λοι­πών στρατευμάτων της Κωνσταντινουπόλεως, περιεκύκλωσαν τους στασιαστάς, ων άλλους μεν κατέσφαξαν εντός του Ιπποδρόμου και τών οδών της πόλεως, άλλους δε εκαυσαν εντός τών στρατώνων των. Όκτακισχίλιοι γενίτσαροι άπωλέσθησαν εν Κωνσταντινουπόλει κατά τήν στάσιν εκείνην, πλείο­νες δ’ ίσως αυτών εν ταις έπαρχίαις, όπου αι αύ­ται σκηναί έπηκολούθησαν, άπολήξασαι απανταχού εις τήν παντελή εξολόθρευση αυτών. Τρεις ημέρας μετά τήν στάσιν, σουλτανικόν διά­ταγμα διέτασσε τήν όριστικήν κατάργησιν τών γενιτσαρικών όρτάδων, αναθεμάτιζε τους στασιαστάς και διώριζεν είδικήν έπιτροπήν, για να εκδίκαση τους έπιζήσαντας εκ τών ενόχων.


Ν. Καλομενοπουλος



ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ:


Όσο στράτευαν Έλλόπαιδες μπορούσαν να λειτουργήσουν. Όταν το σώμα κατεκλύσθη από Τούρκους .... ΚΑΤΕΡΕΥΣΕ



"Η μαρτυρία του Φελίξ Σαρτιώ και η εκδίωξη των Ελλήνων από τη Φώκαια της Μ. Ασίας"


Το Διοικητικό Συμβούλιο της Ενώσεως Σμυρναίων

Έχει την τιμή να σας προσκαλέσει στη διάλεξη

του κυρίου Χάρη Γιακουμή, Ιστορικού Τέχνης.

ΘΕΜΑ

"Η μαρτυρία του Φελίξ Σαρτιώ και η εκδίωξη των Ελλήνων από τη Φώκαια της Μ. Ασίας"

στις 26 Φεβρουαρίου 2010 ημέρα Παρασκευή και από ώρα 19.00.

στην αίθουσα της βιβλιοθήκης της Ενώσεως Σμυρναίων, οδός Καρύτση 3, στον 3ο όροφο.

Είσοδος ελεύθερη.

Saturday, January 23, 2010

Ο "άγιος" ιερομάρτυρας Βασιλέας, Επίσκοπος Αμασείας που έφτυσε τα ιερά μας σεβάσματα, αφού πήρε τα χρήματα μιας απλοΪκής αγράμματης δούλης.


ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ

Τω αύτώ μηνί Κς', μνήμη του αγίου Ιερομάρτυρος Βασιλέως, Επισκόπου Άμασείας.

Τμηθείς, Βασιλεύ, βασιλεύς πόλου γίνη,

Έξ' αιμάτων σων βάμμα κόκκινον φέρων.

Είκάδα άμφ' έκτην Βασιλεύς ξίφει αυχένα κάρθη.

Ούτος ό ένδοξος μάρτυς του Χριστού Βασιλεύς ήτο Επίσκοπος της Μητροπόλεως Άμασείας της εν τη Μαύρη θαλασ­σή ευρισκομένης, κατά τους χρόνους Λικινίου του σύζυγον έ­χοντος Κωνσταντίναν η Κωνσταντίαν, την άδελφήν Κωνσταν­τίνου του βασιλέως, εν έτει τιζ' (317), διότι ούτος ό Λικίνιος έπέμφθη μεν διά να πολεμήση τον Μαξιμίνον, ό όποιος έσηκώθη εναντίον του μεγάλου Κωνσταντίνου, έκράτησεν όμως τυραννικώς μέρη τινά της Ανατολής. Επειδή δέ ό Μαξιμίνος φονευθείς έπαυσεν άπό το να πολεμά τον Λικίνιον και έλύτρωσεν άπό τον της ζωής του κίνδυνον, διά τούτο ό Λικίνιος έλθών είς Νικομήδειαν έπρόσφερε διά την νίκην ταύτην θυσίας εις τά είδωλα. Τότε λοιπόν έπρόσταξε νά φέρωσιν έμπροσθέν του και τον άγιον τούτον Βασιλέα, ομού και μίαν κόρην όνομαζομένην Γλαφυρήν, η Γλαφύραν, της οποίας ή ύπόθεσις ήτον αυτή.

Ή Γλαφυρή ήτον υπηρέτρια Κωνσταντίνης της συζύγου του Λι­κινίου, επειδή δέ έκατάλαβεν ότι ό Λικίνιος έλύσσα άπό τόν προς αυτήν έρωτα, έφανέρωσε το πράγμα είς την κυρίαν της, ή οποία έδωκε χρήματα είς τήν Γλαφυρήν και τήν έστειλεν είς τήν Ανατολην. Αύτη λοιπόν περιπατούσα άπό τόπον εις τόπον κατήντησεν είς τήν Άμάσειαν, όπου ήτο Επίσκοπος ό άγιος ούτος Βασιλεύς. Τούτο λοιπόν μαθών ό Λικίνιος και ότι
όσα χρήματα είχε μαζί της ή Γλαφυρή τά έδωκεν είς τόν άγιον Βασιλέα ........ διά νά κτίση Έκκλησίαν

έπρόσταξε νά πιάσωσι και τους δύο και νά τους φέρωσιν έμπροσθέν του. Επειδή δέ ή Γλαφυρή είχε αποθάνει προτού, διά τούτο έπιάσθη μό­νος ό άγιος Βασιλεύς και έφέρθη είς τήν Νικομήδειαν έμπρο­σθεν του Λικινίου.
Έλεγξε δέ ό άγιος αρκετά τήν ταλαιπωρίαν των ψευδωνύμων θεών και έπτυσε με καταφρόνησαν τήν πλάνην τού­των και ματαιότητα,
όθεν έδωκε κατ' αυτού ό Λικίνιος τήν του θανάτου απόφαση. Και λοιπόν άπεκεφαλίσθη ό μακάριος Βασι­λεύς και εβλήθη είς πλοίον και ή μέν αγία του κεφαλή έρρίφθη είς τήν θάλασσαν άπό το έν μέρος του πλοίου, το δέ λοιπόν σώμα του άπό το άλλο μέρος του πλοίου.

Ταύτα δέ τά δύο, ω του θαύματος! ήνώθησαν πάλιν ομού, ή κεφαλή δηλαδή μέ το σώμα και συνηρμόσθησαν κατά τήν φυσικήν άρμονίαν και ούτως ευρέθη σώος ό άγιος εις τόν κόλπον της Σινόπης άπό τινας αλιείς. Ούτοι δηλαδή βαλόντες τόν γρίπον και έλκύσαντες αυτόν είς τήν ξηράν έσυρσν ομού και τό τίμιον λείφανον του αγίου. Άγγελος δέ Κυρίου έφάνη είς ένα Χριστιανόν, Έλπιδηφόρον καλούμενον, ό όποιος εδέχθη πρώτος τόν άγι­ον είς τόν οίκον του, δτε έφέρθη είς τήν Νικομήδειαν και έφανέρωσεν αύτώ περί του αγίου λειψάνου.

63. Ο ρήτορας Δημάδης

ΑΙΣΩΠΕΙΟΙ ΜΥΘΟΙ

Ο ρήτορας Δημάδης, καθώς δημηγορούσε μια φορά στην Αθήνα, είδε πως οι ακροατές του δεν τον πρόσεχαν και πολύ, γι' αυτό τους παρακάλεσε να του επιτρέψουν να τους διηγηθεί έναν μύθο του Αισώπου. Κι επειδή εκείνοι δέχτηκαν, άρχισε να τους λέει: «Στον ίδιο δρόμο περπα­τούσαν η Δήμητρα, ένα χελιδόνι κι ένα χέλι. Μόλις όμως βρέθηκαν μπροστά σ' ένα ποτάμι, το χελιδόνι πέταξε, και το χέλι βούτηξε μέσα.» Κι αφού τα είπε αυτά, σώπασε. Τότε αυτοί τον ρώτησαν: «Και η Δήμητρα τι έκανε;» Κι ο ρήτορας. τους απάντησε: «Θύμωσε μαζί σας, που αφήνετε τις υποθέσεις της πολιτείας για να ακούτε αισώπειους μύθους.»

Η ΑΝΩΤΕΡΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΦΙΛΙΠΠΟΥ



Διόδωρος Σικελιώτης Βίβλος Εκκαιδεκάτη


87. Μερικοί λένε ότι ο Φίλιππος, στο πιοτό που ακολού­θησε το δείπνο, ήπιε πολύ ανέρωτο κρασί και γλεντώντας με τους φίλους του τη νίκη (ΣΤΗ ΜΆΧΗ ΤΗΣ ΧΑΙΡΏΝΕΙΑΣ) βάδιζε εν μέσω των αιχμαλώ­των χλευάζοντας τη δυστυχία τους. Ο ρήτορας Δημάδης, που βρέθηκε τότε στους αιχμαλώτους, μίλησε με θάρρος και έκανε μια παρατήρηση που μπόρεσε να αναστείλει την ξεδιαντροπιά του βασιλιά. Λένε, λοιπόν, πως είπε: «Βασιλιά, η τύχη σου χάρισε τον ρόλο του Αγαμέμνονα, εσύ δεν ντρέπεσαι να φέρεσαι σαν Θερσίτης;»131 Η επίπληξη βρήκε τον στόχο της στην καρδιά του Φιλίππου, που τόσο άλλαξε η διάθεση του, ώστε έριξε κάτω το στεφάνι και πέταξε από πάνω του όλα τα σύμβολα της αλαζονείας που συνοδεύουν το γλέντι, ενώ θαύμασε τον άνθρωπο που του μίλησε ανοιχτά, τον απελευθέρωσε και τον πήρε κοντά του περιβάλλοντας τον με τιμές. Τελικά, ο Δημάδης τον έπεισε με την αττική του χάρη να απελευθερώσει χωρίς λύτρα τους αιχμαλώτους, ενώ άφησε κατά μέρος την περηφάνια της νίκης κι έστειλε πρέσβεις στους Αθηναίους για τη σύναψη φιλίας και συμμαχίας στη Θήβα, εγκατέστησε φρουρά και έκλεισε ειρήνη με τους Βοιωτούς.


Ο ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΑΠΕΔΕΙΞΕ ΜΕ ΤΗΝ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΤΟΥ ΟΤΙ


1. ΗΤΟ ΜΟΡΦΩΜΕΝΟΣ ΣΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ


2. ΗΤΟ ΜΕΓΑΛΟΣ ΗΓΕΤΗΣ ΠΟΥ ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΕ ΤΟ ΔΙΚΑΙΟ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΩΝ ΠΟΥ ΠΡΟΗΡΧΟΝΤΟ ΜΑΛΙΣΤΑ ΑΠΟ ΕΝΑΝ ΣΤΗΝ ΟΥΣΙΑ ΑΙΧΜΑΛΩΤΟ ΤΟΥ.


ΑΥΤΑ ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΨΕΥΔΟΛΟΓΟΥΝ ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΩΝ ΜΑΚΕΔΟΝΩΝ.


Η ταινία "Αγορά" του Αλεχάντρο Αμεναμπάρ

Με τη νέα του ταινία για την πρώτη γυναίκα αστρονόμο, ο βραβευμένος με Όσκαρ Αλεχάντρο Αμεναμπάρ καταγγέλλει τον θρησκευτικό φανατισμό. Έστω κι αν χρειάζεται να ενοχλήσει μερικούς χριστιανούς

Του ΛΟΥΚΑ ΚΑΤΣΙΚΑ

Κάθε ταινία μου την σκαρφίζο­μαι συνήθως τον καιρό που εί­μαι σε διακοπές» εξομολογεί­ται ο Αλεχάντρο Αμεναμπαρ, μία μέρα μετά την πρεμιέρα του καινούριου του φιλμ στο πρόσφατο φεστιβάλ των Κα­νών. «Το "Αγορά" γεννήθηκε στο μυαλό μου ως εξής: Κάποιο βράδυ των διακο­πών μου αγνάντευα τον ουρανό. Ήταν μια πολύ καθαρή νύχτα και οι αστερισμοί ήταν εντυπωσιακοί. Αποφάσισα να κάνω μια ταινία για τα αστέρια. Άρχισα λοιπόν να ασχολούμαι με την αστρονομία και να διαβάζω βιβλία. Διάβασα για τον Κοπέρνικο και τον Γαλιλαίο, σχεδόν όλα τα βιβλία στα οποία ανέτρεξα αναφέρονταν, ωστόσο, εκτενώς στην Υπατία, την πρώ­τη γυναίκα αστρονόμο και φιλόσοφο της Ιστορίας, για την οποία προηγουμένως δεν γνώριζα τίποτα. Μαθαίνοντας για τη ζωή και τον τραγικό της θάνατο, εντυ­πωσιάστηκα. Με μια πρόχειρη έρευνα διαπίστωσα ότι κανείς δεν είχε ασχολη­θεί κινηματογραφικά με τη γυναίκα αυτή και με την ιστορία της. Αποφάσισα, λοιπόν, να το κάνω εγώ. Και όσα περισ­σότερα μάθαινα, τόσο πιο επείγουσα ένιωθα την ανάγκη να μεταφέρω αυτή την ιστορία στη μεγάλη οθόνη».
Προετοιμασία πέντε ετών

Δέκα χρόνια πέρασαν αφότου ο ισπανικής καταγωγής σκηνοθέτης ξεκίνησε τη σκηνοθετική του καριέρα με μια σει­ρά από ταινίες τρόμου που γνώρισαν με­γάλη επιτυχία στη χώρα του. Επειτα ακο­λούθησε η διεθνής αναγνώριση που του πρόσφεραν οι «Αλλοι», το εξαιρετικό γοτθικό θρίλερ με την Νικόλ Κίντμαν, και το 2005 προέκυψε το Οσκαρ καλύτερης ξενόγλωσσης ταινίας που του χά­ρισε το βασισμένο σε αληθινή ιστορία δράμα «Η θάλασσα μέσα μου». Ακολού­θησε σιωπή πέντε ετών, στη διάρκεια των οποίων ο Αμεναμπαρ προσπαθούσε να δώσει σάρκα και οστά στο φιλόδοξο ιστορικό έπος του. «Μου αρέσει να εκ­πλήσσω το κοινό και τον ίδιο μου τον εαυτό», παραδέχεται ο ίδιος. «Θέλω να μην μπορεί κανείς να προβλέψει ποια θα είναι η επόμενη κίνηση μου. Για το λόγο αυτό κράτησα τα γυρίσματα και την πραγματοποίηση του " Αγορά" όσο το δυ­νατόν πιο μυστικά, για μεγάλο χρονικό διάστημα».

Το ακριβό για τα δεδομένα του ευρωπαϊκού σινεμά φιλμ (στοίχισε 60 εκα­τομμύρια δολάρια) ταξιδεύει στην Αλε­ξάνδρεια του 4ου αιώνα και του σταδια­κού τέλους της Ρωμαϊκής Αυτοκρατο­ρίας, στο μεταίχμιο ανάμεσα στο πέρας του αρχαίου κόσμου και στο ξεκίνημα του μεσαίωνα. Το 39* μ·Χ·, όπου εκτυ­λίσσεται η ταινία, η μυθική πόλη απο­τελεί εστία μιας σεβαστής πνευματικής και επιστημονικής αναγέννησης -σημα­ντικό κομμάτι της οποίας είναι μια ελ­ληνικής καταγωγής φιλόσοφος. Μεγα­λωμένη με τις αρχές της Πλατωνικής Σχολής, η Υπατία ασπάστηκε την ελληνική σκέψη για να διατυπώσει, με την ιδιότητα της αστρονόμου, πρωτοπορια­κές για την εποχή απόψεις πάνω στην κί­νηση των πλανητών και την ιεράρχηση του ηλιακού συστήματος.

Σε μια εποχή όπου η ανθρωπότητα πίστευε ακόμη ότι η Γη είναι επίπεδη και πως όλοι ανεξαιρέτως οι πλανήτες κι­νούνται γύρω από αυτήν, η Υπατία ήταν ανάμεσα στους πρώτους που αμφισβή­τησαν αυτή τη μονοδιάστατη αντίληψη. Δυστυχώς, όμως, ο βίος και τα προο­δευτικά της πιστεύω συνέπεσαν με μια περίοδο σκληρού Χριστιανικού φανα­τισμού, ενορχηστρωμένου από την επι­θετική διάθεση των τότε χριστιανών -των λεγόμενων Παραβολικών- να εξαλείψουν με το σπαθί κάθε Ελληνικό στοιχείο. Οπαδοί του Κύ­ριλλου, ο οποίος το 412 μ.Χ. έγινε πα­τριάρχης της Αλεξάνδρειας και βάλθηκε να διώξει διά της βίας κάθε αλλοεθνές στοιχείο από την πόλη, οι Παραβολικοί οδήγησαν τρία χρόνια μετά τη μεγαλύτερη γυναικεία προσωπικότητα της αρ­χαίας επιστήμης στον μαρτυρικό της θά­νατο, επειδή εκείνη αρνιόταν να προδώ­σει τα Ελληνικά ιδανικά της. Και παρ' όλο που κα­μιά επίσημη μαρτυρία δεν μπορεί να ενοχοποιήσει ευθέως τον Κύριλλο για τη δολοφονία της Υπατίας, ο μετέπειτα αναγορευθείς σε άγιος της Εκκλησίας δεν έπραξε το παραμικρό για να απο­τρέψει τον χαμό της.

Δεν χωρά αμφιβολία για το ποια θέση επιλέγουν να τηρήσουν ο σκηνοθέτης και ο σεναριογράφος στην ταινία. Οι χρι­στιανοί που απεικονίζει η «Αγορά» προ­σπαθούν να εγκαθιδρύσουν το δόγμα τους μέσω της τρομοκρατίας, του εκφο­βισμού και του εγκλήματος, μια διόλου κολακευτική εικόνα που ενδέχεται να ενοχλήσει. «Οποιοσδήποτε επιθυμεί, μπορεί να χαρακτηρίσει την ταινία μου αντιχριστιανική» σπεύδει να διευκρινίσει ο Αμενάμπαρ. «Στην πραγματικότη­τα, όμως, βασίζομαι σε καταγεγραμμέ­νες αλήθειες. Οι Παραβολικοί ξέρουμε ότι εκπροσωπούσαν αρχικά μια θετική πλευρά της Εκκλησίας, βοηθώντας τους φτωχούς και κάνοντας αγαθοεργίες, στην πορεία όμως ο υπερβάλλων ζήλος τους κατάφερε να τους μεταμορφώσει σε αδίστακτους στρατιώτες του Χριστια­νισμού. Αν το φιλμ αναπτύσσει μια κά­ποια πολεμική, αυτή είναι ενάντια στον φονταμενταλισμό. Ενάντια στα εγκλήματα που διαπράττονται στο όνομα κά­ποιας ιδεολογίας».

Ο ίδιος ο σκηνοθέτης δηλώνει ότι δεν ανήκει σε κανένα θρήσκευμα. «Ανατρά­φηκα με τις παραδοσιακές χριστιανικές αντιλήψεις», λέει, «στην πορεία όμως έχασα την πίστη μου και έγινα αγνωστικιστής. Αυτό δεν σημαίνει ότι η ταινία μου είναι ένας εορτασμός του αθεϊσμού».

Ο Μεσαίωνας σήμερα

Ο Αμενάμπαρ υπογραμμίζει πολύ σωστά ότι η ταινία του έχει απόλυτη συνά­φεια με το τι συμβαίνει στις μέρες μας.

«Μπορεί να μιλάμε για τον 40 αιώνα, η ανθρωπότητα εξακολουθεί εντούτοις να επαναλαμβάνει τα ίδια λάθη», επιση­μαίνει. «Ακολουθεί κυκλικές πορείες, που την επαναφέρουν ουσιαστικά στο σημείο από όπου ξεκίνησε. Ακόμη και σήμερα, αν απομονώσεις τα στοιχεία που απαρτίζουν τον σύγχρονο κόσμο, όλα τα μοντέρνα επιτεύγματα της τεχνολογίας και της προόδου, θα διαπι­στώσεις ότι δεν άλλαξαν πολλά. Οι άν­θρωποι φανερώνουν την ίδια δυνατότη­τα να διαπράττουν φρικτά πράγματα. Εξακολουθούν να αλληλοσπαράζονται στο όνομα της πίστης. Μέχρι και η θέση των γυναικών εξακολουθεί σε κάποια μέρη να υφίσταται μεσαιωνικές αντιλή­ψεις. Οι γυναίκες στο Αφγανιστάν, ας πούμε, στερούνται ακόμη βασικές ελευ­θερίες τους και αντιμετωπίζονται ως πο­λίτες δεύτερης κατηγορίας».

Ακόμη και η Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία θεωρεί ο σκηνοθέτης ότι έχει το τωρι­νό αντίστοιχο της: «Νομίζω ότι η ση­μερινή Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες. Αλλά ένα από τα πράγματα που μαθαίνει κανείς μελετώντας το παρελθόν, και που έμαθα ο ίδιος γυρίζοντας αυτή την ταινία, είναι ότι ακόμη και οι πιο προηγμένοι πολι­τισμοί μπορούν ανά πάσα στιγμή να κα­ταρρεύσουν. Υπάρχουν παράγοντες από τους οποίους κανείς δεν μπορεί να προστατευτεί». Η τρέχουσα οικονομική κρίση αποτελεί έναν τέτοιο παράγοντα; «Ναι» απαντά. «Μόνο που, αντίθετα με αυτό που ισχυρίζονται οι περισσότεροι, και ίσως επειδή είμαι από τη φύση μου αισιόδοξο άτομο, δεν πιστεύω ότι πρό­κειται να οδηγηθούμε σε έναν καινούργιο Μεσαίωνα».

Προσκύνησις τιμίας αλύσεως


Από την λατρεία του "τίμιου" ξύλου, της "ιεράς" ζώνης στην λατρεία των αλυσίδων.

Εδώ δεν πρόκειται ούτε καν για λατρεία "ειδώλων".

Κοίτα ποιοί κατηγόρησαν τους προγόνους μας ως "Ειδωλολάτρες"


Monday, January 18, 2010

Η απάντηση μας σε όσους επιθυμούν την κατάργηση των θρησκευτικών μας συμβόλων.


Σε όλους τους χώρους πρέπει να θριαμβεύσουν τα θρησκευτικά μας σύμβολα.



Όψεις της διαδρομής τον Νίκου Ζαχαριάδη



H ΑΥΓΗ
15 Νοεμβρίου 2009
ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΠΟΥΛΟΥ συγγραφέα

ΣΤΑΥΡΟΣ Α. ΑΒΔΟΥΛΟΣ. Νίκος Ζαχαριάδης. Μύθος και
πραγματικότητα,
εκδόσεις Παρασκήνιο, σελ. 352

Ο Σταύρος Αβδούλος δεν είναι άγνω­στος στον κόσμο της Εθνικής Αντί­στασης και της αριστεράς Καταξιωμέ­νος νομικός, πήρε μέρος στον ελληνοϊταλικό πόλεμο με το βαθμό του έφεδρου ανθυπολοχαγού, όπου και τραυματίστηκε. Μέλος του
ΕΑΜ από τις αρχές ίου 1942 και του ΚΚΕ στη συνέχεια, έλαβε ενεργό μέρος στους αγώ­νες του λαού μας για το διώξιμο του κατακτητή και, όπως έγινε με πάρα πολλούς, υπέ­στη και τις συνέπειες της αγωνιστικής του δράσης. Πιάστηκε από τους Γερμανούς και γνώρισε το φοβερό στρατόπεδο του Χαϊδαρί­ου, περιμένοντας για μήνες, κάθε πρωί, το θάνατο. Αλλά και μετά την απελευθέρωση γνώρισε νια δυόμιση χρόνια το επίσης φοβερό στρατόπεδο της Μακρονήσου και στη συ­νέχεια μια μακρόχρονη εξορία στο νησί του Αη Στράτη.
Μέλος του Πανελλαδικού Συνδέσμου Αγω­νιστών ΕΑΜικής Εθνικής Αντίστασης και δι­ευθυντής του περιοδικού ΕΑΜ - Αντίσταση. έχει στο ενεργητικό του ένα πλούσιο συγγρα­φικό έργο. Το βιβλία του. Γιατί χάθηκε η νί­κη, που αναφέρεται στη σύγκρουση του Δεκέμβρη του 1944 και Το φαινόμενο Μακρό­νησος, αποτελούν μια σημαντική συμβολή στη μελέτη εκείνης της κρίσιμης εποχής.
Με το καινούργιο του βιβλίο, ο Σταύρος Αβδούλος μας παρουσιάζει τον «αρχηγό» του
ΚΚΕ (ο Νίκος Ζαχαριάδης είναι ο μόνος γραμματέας του Κομμουνιστικού Κόμματος που έχει πάρει και τον τίτλο του αρχηγού), που για μια σχεδόν εικοσαετία ηγεμόνευσε στο ελληνικό κομμουνιστικό κίνημα. Πρόκει­ται για ένα βιβλίο απαλλαγμένο από κάθε κο­σμητική φιοριτούρα.
Για τον Νίκο Ζαχαριάδη έχουν γραφτεί αρ­κετά βιβλία. Όλοι σχεδόν λίγο-πολύ τον κα­τακρίνουν, ιδιαίτερα για τον τυχοδιωκτισμό του, τον αυταρχικό του χαρακτήρα την αφο­σίωση του στη «Μέκκα του Κομμουνισμού» (δηλαδή την ΕΣΣΔ) και την εξυπηρέτηση των συμφερόντων της αλλά ψάχνουν να του ανακαλύψουν και κάποιες θετικές πλευρές, για να μη μηδενίσουν την προσφορά του.
Ο Σταύρος Αβδούλος είναι κατηγορηματι­κός. Εκτιμά, και το αποδεικνύει με ατράντα­χτα στοιχεία πως ο Νίκος Ζαχαριάδης, διορισμένος οπό την Κομμουνιστική Διεθνή όχι
μόνον δεν πρόσφερε τίποτε στο ελληνικό κομμουνιστικό κίνημα, αλλά σε όλη τη διάρ­κεια της γραμματείας του το ζημίωσε ανεπανόρθωτα, ζημιώνοντας ταυτόχρονα και την ίδια την Ελλάδα και τον ελληνικό λαό.
Αναμφισβήτητα, σε όλη τη διάρκεια του εθνικοαπελευθερωτικου αγώνα το ΚΚΕ ανα­πτύχθηκε σε πολύ μεγάλο βαθμό και έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην πάλη ενάντια στον κατακτητή και τους συνεργάτες του. Αλλά τότε εκείνος ήταν κρατούμενος των Γερμανών στο στρατόπεδο του Νταχάου.
0 Σταύρος Αβδούλος ξεγυμνώνει τελείως τον Ζαχαριάδη. Τον απομυθοποιεί. Και απο­δεικνύει πως και αυτές τις λίγες ικανότητες που είχε τις διέθεσε στην εξυπηρέτηση του κομουνιστικού κέντρου, δηλαδή της Σοβιε­τικής Ενωσης, και τον τότε αρχηγό της. τον Στάλιν Μέλος του Κ.Κ. της ΕΣΣΔ από το 1992 (το 1924 έγινε μέλος του ελληνικού), δεν σταμάτησε να το υπηρετεί δουλικά ώς την ημέρα της καθαίρεσης του στα 1956. Δουλικός στους ανωτέρους του (τον Στάλιν και τον περίγυρο του), σκληρός και ανελέητος προς τους κατωτέρους του δεν δίσταζε ακόμη και να τους εξοντώνει αν επρόκειτο να εξυπηρετήσει τους σκοπούς του.
Παρόλο που οι Έλληνες κομμουνιστές τον πίστευαν σχεδόν αλάθητο, κατά τον συγγρα­φέα ποτέ δεν είχε δική του τεκμηριωμένη άποψη. Ακόμη και η γνωστή επιστολή που έστειλε από τη φυλακή στον Μεταξά το 1940 με την κήρυξη του ελληνοϊταλικού πολέμου, αποδεικνύει πως δεν ήταν δική του έμπνευ­ση αλλά υπόδειξη (ή εντολή! του εκπροσώπου της Τρίτης Διεθνούς.
Δεν θέλει ρώτημα πως η μεγαλύτερη ζημιά που έκανε στη διάρκεια της γραμματείας του
στο ΚΚΕ ήταν όταν επιστρέφοντας από το Νταχάου (29 Μάη του 1945), με εντολή και πάλι του Ιωσήφ Στάλιν, οδήγησε συνειδητά το κόμμα στον φοβερό εμφύλιο του 1946-1949 με τα γνωστά καταστρεπτικά αποτελέ­σματα τόσο για την αριστερά όσο και για την ιδία τη χώρα.
Παράλληλα, ο Σταύρος Αβδούλος, με το θάρρος και την εντιμότητα που τον διακρίνει, προχωρεί και σε παραπέρα επισημάνσεις. Εκτιμά δηλαδή πως το ΚΚΕ από την εποχή που εντάχθηκε στην Κομμουνιστική Διεθνή, έβαλε σε πρώτο πλάνο την εξυπηρέτηση του Κομμουνιστικού Κέντρου, δηλαδή τα συμφέ­ροντα της Μόσχος, και σε δεύτερο τον πατριωτισμό, δηλαδή τα συμφέροντα του λαού της Ελλάδας. Εκτιμάει, μάλιστα, πως αν η Γερμανία δεν επιτίθονταν τον Ιούνιο του 1941 στη Σοβιετική Ένωση και εξακολου­θούσε να ισχύει το σύμφωνο φιλίας που είχαν υπογράψει, το δική μας κόμμα θα καθό­τανε ήσυχα στ' αυγά του, χωρίς να ενόχλησε-, τον κατακτητή, χωρίς να δημιουργήσει το ΕΑΜ και στη συνέχεια το μεγαλείο της ΕθνιΚής μας Αντίστασης στην οποία και πρωτοστάτησε. Αυτό άλλωστε παρατηρήθηκε και στ άλλα ευρωπαϊκά κομμουνιστικά κόμματα, με πρώτο παράδειγμα το γαλλικό.
Όλα αυτά βέβαια δεν είναι αυθαίρετοι συλλογισμοί, αλλά ο συγγραφέας τα τεκμηριώνει με βάση γραπτά ντοκουμέντα, όπως μαρτυρίες ανθρώπων εκείνης της περιόδου, ανα­φορές, εισηγήσεις και αποφάσεις ολομελειών κ.ά. Στην 6η ολομέλεια της Κ.Ε. του ΚΚΕ, για παράδειγμα, που έγινε στην Αθήνα στις 1-3 Ιουλίου του 1941, η απόφαση που βγήκε βά­ζει σε προτεραιότητα την υπεράσπιση της ΕΣΣΔ όπου μόλις είχε υποστεί τη γερμανική επίθεση) και ύστερα την υπεράσπιση της Ελ­λάδας που είχε αρχίσει να στενάζει κάτω από Τον ζυγό του κατακτητή.
Κοντολογίς, τελειώνοντας, δεν θα δίσταζα να υπογραμμίσω πως ο Σταύρος Αβδούλος με τον καθαρό του λόγο τη σοβαρότητα αλλά και την αυστηρότητα που κρίνει πρόσωπα και καταστάσεις, προσθέτει ένα ακόμη αγκονάρι στο στέρεο και σωστό χτίσιμο της ιστορίας του αριστερού μας κινήματος, ενός κινήματος που με τους μεγαλειώδεις αγώνες αλ­λά και τα ασυγχώρητα λάθη του σφράγισα την πορεία της χώρος μας τον περασμένο αιώνα.
Ο εμπεριστατωμένος πρόλογος του Λεωνίδα Κύρκου αποτελεί ένα ακόμη τεκμήριο της αναμφισβήτητης αξίας του βιβλίου.

Saturday, January 16, 2010

Για μια νέα Δελφική ιδέα


ΤΥΠΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
Τρίτη 17 Νοεμβρίου 2009

Του Δημήτρη Κακαβελάκη

ΑΡΙΣΤ. Β. ΜΙΧΟΠΟΥΛΟΣ
Εκδόσεις Ελληνική Ευρωεκδοτική


Ένα βιβλίο του Ελληνο-αμερικανού κα­θηγητή στο πανεπιστήμιο Florida State University Α Μιχόπουλου που το διαπέρνα η πρόκληση μιας μεγάλης σκέψης: «Να ξαναγίνει η Ελλάδα η αρχαία δόξα που ήταν». Με τωρινό όραμα να γίνει η Ελλάδα «πρωτεύουσα - χώρα» του κόσμου. Ένα όνειρο που μπορεί κάλλιστα να γίνει πραγματικό­τητα. Με έναν έξοχο συγκερασμό του κλασικού, με τον κόσμο του μέλλοντος Ένα βιβλίο που πέρασε απαρατήρητο το 1984 που πρωτοεκδόθηκε για να είναι, τώρα τόσο επίκαιρο, για νέο οραματισμό, πέρα από τα αδιέξοδα της πολύπλευρης κρίσης, που μας
κατακλύζει.
Ενας οραματισμής Ελληνας καθηγητής στο Florida State University οραματίστηκε από χρόνια μια «Ελ­λάδα βασίλισσα του κόσμου», μέσα από μια «νέα δελφική ιδέα» Αυτός ήταν και ο τίτλος του βιβλίου του το οποίο εκδόθηκε το 1984, από την ελληνική ευρωεκδο­τική. Στο βιβλίο αυτό (ο τότε υποδιευθυντής του Κέν­τρου Ελληνικών Σπουδών σ' αυτό το πανεπιστήμιο) διατυπώνει ένα όραμα, βασισμένο σ' ένα λαμπρό πα­ρελθόν, που προβλέπει σ’ ένα λαμπρότερο μέλλον. Το βιβλίο αυτό μου το χάρισε ο ίδιος, όταν είχε έρθει στην Ελλάδα, για την παρουσίαση του. Μιλήσαμε 2-3 φορές την εποχή εκείνη, που στην Ελλάδα ήταν κυρίαρχη η
αλλαγή, χωρίς πνευματικό όραμα, του οποίου, στην ουσία, είχε ζημιωθεί το αντίκρισμα. Έκτοτε, με τον ορα­ματιστή Έλληνα καθηγητή στην Αμερική, δεν ξανασυνοντηθήκαμε.
Πολλές φορές που ξανασκέφθηκα και παράλληλο προβληματίστηκα γιατί η Ελλάδα της συνεχούς πνευματικής διάβρωσης και εκπτώχευσης δεν αξιοποιούσε, με μεγάλη πνευματική περπατησιά υπερβαίνοντας τις κατεστημένες και υποδουλωτικές πολιτικές, στρατηγι­κές και τακτικές τη μέγιστη δελφική ιδέα σε συνδυα­σμό και με την ιδέα των Ολυμπιακών Αγώνων, νια μια πραγματική ανύψωση και αποκάθαρση.
Ελλάδα τωρινή. Από αλλαγή σε παραλλαγή
Όμως η Ελλάδα, έκτοτε, βάδισε από αλλαγή σε παραλλαγή, για να γίνει, τελικά, μια ευρωπαϊκή χώρα ισότιμη (ανισότιμη στην πραγματικότητα) με τις άλλες ευρωπαϊκές χώρος, οι οποίες δεν έχουν την κληρονομιά, όπως έχει η Ελλάδα, του μεγάλου αρχαιοελληνικού πολιτισμού, που αποτέλεσε το με­γάλο υπόβαθρο της μεγάλης ευρωπαϊκής πνευματικής προ­όδου Η οποία. μετάλλαξε τις ουσιώδεις αξίες του ελληνικού πολιτισμού
Αυτή την ώρα όμως, η Ελλάδα βρίσκεται, με ευθύνη όλων των πνευματικών, πολιτικών και κοινωνικοοικονομικών φο­ρέων της στην κατάσταση της βαρύτατης οικονομικής κρίσης της, για να γίνει ο αποδιοπομπαίος τράγος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με σκληρό έλεγχο των επιτηρητών της όπως κάνουν από χθες, Οι οποίοι εντέλλονται την «καταψυκπκή λιτότητα» τουλάχιστο ως το 2015 και να δούμε
Συνευθύνονται τα μεγάλα κόμματα εξουσίας
Βέβαια, η πλειοψηφήσασα κυβέρνηση του Γιώργου Παπανδρέου, αιτιάται την προηγούμενη κυβέρνηση Καραμανλή. Όπως, ακριβώς, αιτιατό την προηγούμενη κυβέρνηση Σημίτη «για τα ψεύτικα στοιχεία», με δημιουργικούς εθνικούς προ­ϋπολογισμούς κ.τ.λ.
Με κοινή, κατά τη γνώμη μας, συνευθύνη του σημερινού ελληνικού καταντήματος, οικονομικής, πολιτικής και κοινωνικής χρεωκοπίας και των δυο κομμάτι της εξουσίας. Με αυτές τις θλιβερές σκέψεις, ξοναθυμήθηκα τη «δελφική ιδέα» του οραματιστή Έλληνα καθηγητή στο Φλώρτντα. Μια ιδέα που με απασχολούσε, ως διεθνική ελληνική προτεραι­ότητα αξιοποίησης των δελφικών ως νέου ομφαλού του κό­σμου ως κέντρου μόνιμης διάσκεψης όλων των μεγάλων στοχαστών, καλλιτεχνών, ποιητών και επιστημόνων, οραμα­τιστών για το μέλλον της ανθρωπότητας Μάλιστα, ως πρώην πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρίας Δημοσίων Σχέσεων, έκανα μια ευρωπαϊκή διακήρυξη στο δεύτερο συνέδριο της Ελληνι­κής Εταιρίας Δημοσίων Σχέσεων, που πραγματοποιήθηκε στους Δελφούς. Αλλά και πριν οπό αυτό το γεγονός πάλι από το βήμα της ΕΕΔΣ διατύπωσα αυτή την πρόταση, πολύ πριν από την εποχή που ο Κ. Καραμανλής δημιούργησε το Κέντρο των Δελφών, ως έναν ακόμα γραφειοκρατικό ελληνικό οργανισμό. Ο οποίος δεν λειτούργησε με προδιαγραφές παγκο­σμίου οράματος από το διαχρονικό και παγκόσμιο σημείο που εκχύθηκε το απολώνειο φως.
Από εκεί που πρωτολειτούργησε η μεγάλη δελφική ιδέα «η δελφική αμφικτιονία και η δελφική φιλοσοφία», όπως τις κα­τέγραψε στο βιβλίο του. ο αξιόλογος στοχαστής Ιωάννης Καρακώστας, που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Δωδώνη το 2003
Να αναστοχαστούμε δελφικά και παγκόσμια
Η βαριά κρίση που αντιμετωπίζει η Ελλάδα τώρα, με νέα έν­ταση επεκτεινόμενης αβεβαιότητας, για όλα τα εθνικά και κοι­νωνικά μας θεμοτα, μας υποχρεώνει -πέρα από τα λεγόμενα και επιλεγόμενα- αδιέξοδα μας να αναζητήσουμε μεθόδους για αντιμετώπιση τους. Σ' αυτές θα πρέπει να συμπεριλαμβά­νονται αξιοποιήσεις ελληνικών ιδεών και αξιών, που έχουν παγκόσμια διαχρονική πνευματική και λειτουργική αξία, όπως η δελφική ιδέα που ήδη αναφέραμε, τόσο του καθηγητή Αριστ. Μιχόπουλου. όσο και του συγγραφέα Ιωάννη Μιχ Καρακώσια
Η νέα αποστολή της Ελλάδας
Γι’ αυτή τη νέα αποστολή, πρότεινε από το 1984 στο βιβλίο του ο καθηγητής Μιχόπουλος το σκεπτικό: ΚΑΤΩ ΟΙ ΒΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ. ΖΗΤΩ ΟΙ ΒΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Αυτή την αντίληψη όμως δεν την αντιμετώπισε κανείς Έλληνας πολιτικός ή πνευματικός φορέας, γιατί οι μεγάλοι πωλητές όπλων (Αγ­γλία. Αμερική, Ρωσία, Γαλλία) μας ήθελαν καταναλωτές των διάφορων οπλικών συστημάτων που παρήγαγαν, για στήριξη της οικονομίας, αλλά και για προώθηση των στρατηγικών σκοπιμοτήτων τους.
Με φυσική συνέπεια να αποτελεί συνεχώς χώρο ανασφά­λειας, που έπρεπε να την αντιμετωπίζει με εξοπλισμό, για να βαρύνει τους προϋπολογισμούς της, με διαπλοκές διεθνών και ντόπιων προμηθευτών και διαμεσολαβητών, εμπόρων, ακόμα όμως και αναμιγνυόμενων νέων στρατιωτικών, πολιτι­κών κ.τ.λ.
Όμως, αντί για τους εξοπλισμούς η Ελλάδα μπορούσε να αποκτήσει την ισχυρότερη και καλύτερη άμυνας, με μια νέα μορφή, σύμφωνα με τις προτάσεις Μιχόπουλου για να γίνει:
1 Κέντρο διεθνών οργανισμών, που προάγουν την παγκό­σμια ειρήνη και συνεργασία.
2 Κέντρο διεθνών συνεδρίων.
3 Παγκόσμιο ζωντανό μουσείο στην υπηρεσία των 9 μουσών της ανθρωπότητας
4. Πανεπιστημιούπολη της υφηλίου
5 Κέντρο-τροφή και θεματοφύλακας των ανθρωπιστικών και πολιτιστικών αξιών.
6. «Καταφύγιο» της πνευματικής και καλλιτεχνικής ηγεσίας της υφηλίου, που θα σκέπτεται για τα προβλήματα του πλα­νήτη
Όπου, η Ελλάδα, σε συνδυασμό με νέα τουριστική ανάπτυξη, θα ξαναακτινοβολήσει παγκόσμια για να δημιουργηθεί μια νέα ελληνική πραγματικότητα, με τους Νεοέλληνες, για πρώτη φορά, να μην είναι μόνο καταναλωτές, αλλά και δημιουργοί πολιτισμού. Με το μεγάλο όραμα να γίνει η Ελλάδα «πρω­τεύουσα -χώρα του κόσμου».
Πίστη στις ελληνικές δυνατότητες
Ένα βιβλίο πλούσιο σε ιδέες και γόνιμο σε προτάσεις πραγματοποίησης τους. Ένα βιβλίο γεμάτο από πίστη για την Ελ­λάδα, ως χώρα -
κέντρο των μεγάλων οραμάτων της ανθρωπότητας.
Το βιβλίο του καθηγητή Αριστ. Μιχόπουλου έχει τα εξής περιεχόμενα
- Πρόλογος, εισαγωγή Οι αετοί του Δία.
1 Ελλάδα. Δελφοί. Υφήλιος
- Η Α/δελφική ιδέα
- Ποτέ δεν είναι αργά
2. Από το χάος στην τάξη
• Γιατί συμφέρει στους διεθνείς οργανισμούς και τα κοινωφελή ιδρύματα να εγκατασταθούν στην Ελλάδα
- Γιατί συμφέρει την Ελλάδα να καταστεί το παγκόσμιο κέντρο διεθνών κοινωφελών ιδρυμάτων
- Ανώτατη παιδεία: Για μια ουσιαστική αλλαγή.
3 Επιπτώσεις στην οικονομία
Επιπτώσεις στη παιδεία, στην άμυνα, στον τουρισμό, στην πολιτική ζωή. στον πολιτισμό
4. Υλοποίηση του σχεδίου
- Τρόποι δράσης
• Μεταφορά των ολυμπιακών αγώνων μόνιμα στην Ελλάδα
- Μεταφορά διεθνών οργανισμών και κοινωφελών ιδρυμάτων
- Εγκατάσταση πανεπιστήμιων
- Οικονομική κάλυψη των έργων
- Εσοδα αποσχόλησης
5. Μελλοντολογία και επίλογος
Μεγάλο όνειρο, μεγάλο πάθος
Παραθέτουμε ένα απόσπασμα από το τελευταίο μέρος του βιβλίου του καθηγητή Α. Μιχόπουλου για τη Μελλοντολογία που επισημαίνει την αξία και τη σημασία της οραματικότητας για τη Νέα Ελλάδα του κόσμου - κέντρου της ανθρωπότητας: «Στο διάβα των αιώνων, μερικά άτομα άνοιξαν καινούργιους δρόμους, οπλισμένα με τίποτε άλλο -παρά την ενόραση τους! Όπως όμως, έχουμε άτομα με διορατικότητα και τολμηρά όνειρα, που μετατρέπονται σε πραγματικότητα έχουμε και πόλεις, πολιτείες και χώρες ολόκληρες Αναφέραμε ήδη την Ελβετία και την Ιαπωνία. Σε μικρότερη κλίμακα αναφερόμαστε στην πόλη της Βοστώνης. Μερικοί οραματιστές, πριν από αρ­κετές δεκαετίες, ονειρεύτηκαν αυτή η πόλη να γίνει η Αθήνα της Αμερικής Μεγάλο το όνειρο, αλλά μεγάλος και ο πόθος, να μετατραπεί το όνειρο σε πραγματικότητα. Με τη Βοστώνη να μην ονειρεύεται πλέον, αλλά να ζει μια μοναδική πραγμα­τικότητα Χωρίς υπερβολή, έχει γίνει το «σχολείο του σύγχρο­νου κόσμου», όπως η Αθήνα του Περικλή ήταν το σχολείο του αρχαίου κόσμου. Σήμερον, δεν υπάρχει άλλη πόλη στην κόσμο, με τόσα πολλά πανεπιστήμια - άνω των 50. Με σύ­νολο φοιτητών πάνω οπό τις 300.000 και υψηλό επίπεδο μόρφωσης των πολιτών της.
Ετσι, χάρη στο θαύμα της Βοστώνης, η πολιτεία της Μασσαχουσέτης στην οποία ανήκει η Βοστώνη περηφανεύεται σή­μερα ως είναι «Η συνείδηση του έθνους», δηλαδή των ΗΠΑ». Γιατί, όμως, να μην ονειροπολήσουμε κι εμείς: Μήπως δεν έχουμε το δικαίωμα -περισσότερο μάλιστα από κάθε άλλο λαό- να ονειροπολήσουμε για να κάνουμε την Ελλάδα «Συνείδηση του κόσμου».
Ένα βιβλίο πρόκληση -που ατυχώς πέρασε απαρατήρητο- για να ξαναδούμε το ελληνικό αύριο με άλλη ματιά, όπως δεν μπορέσαμε ακόμα να την δούμε

Κων/νος Καβάφης "Ιωνικον" - Το χειρογραφο

Ιωνικον
Γιατι τα σπασαμε τ' αγαλματα των,
γιατι τους διωξαμεν απ'τους ναους των,
διολου δεν πεθαναν γι'αυτο οι θεοι.
Ω γη της Ιωνιας, σενα αγαπουν ακομη,
σενα η ψυχες των ενθυμουνται ακομη.
Σαν ξημερωνει επανω σου πρωϊ αυγουστιατικο
την ατμοσφαιρα σου περνα σφριγος απ'την ζωη των,
και καποτ'αιθερια εφηβικη μορφη,
αοριστη, με διαβα γρηγορο,
επανω απο τους λοφους σου περνα.

Χριστιανικοι Ολυμπιακοι αγώνες: Πρωτάθλημα γονυκλισίας.




Ο Ιβάν Κλίμα, από τους σημαντικότερους Τσέχους συγγραφείς.

ΚΑΝΤΕ ΚΛΙΚ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ.
Ο Ιβάν Κλίμα, από τους σημαντικότερους Τσέχους συγγραφείς, έχει εμπλακεί σε όλα τα παιχνίδια που έπαιξε η Ιστορία στη χώρα του, από τον Β' Παγκόσμιο μέχρι την Άνοιξη της Πράγας, κι από τα χρόνια της μεγάλης απομόνωσης μέχρι τη Βελούδινη Επανάσταση στις 18 Νοεμβρίου πριν από είκοσι χρόνια. Αν και μετριοπαθής στις απόψεις του, για την περίοδο πριν το 1989, δύσκολα του αποσπάς καλή κουβέντα:

«Ο κομμουνισμός ήταν καλό καθεστώς μόνο για τους εντελώς ανίκανους να κάνουν οποιαδήποτε δουλειά, χειρωνακτική ή πνευματική»

Λέει στη συνέντευξη που παραχώρησε στο νΕΤΟ, καθώς βρέθηκε την περασμένη εβδομάδα στην Αθήνα με αφορμή την ελληνική έκδοση του μυθιστορήματος του «Ένα ερωτικό καλοκαίρι» (εκδόσεις Καστανιώτη).

Το συναξάρι του Αιμιλιανού, καταστροφέα των Ελληνικών ναών.

Μια αναπόφευκτος σύγκρισις: Ο Ελλην δραματουργός Ευριπίδης κρατά στο χέρι πάπυρο με έργο του και στα πόδια του δίπλα χώρος αποθήκευσης παπύρων των έργων του.

Ο Αιμιλιανός κρατά σφυρί για να καταστρέψει την Ελληνική σκέψη και πολιτισμό.

Τω αύτώ μηνι ΙΗ ', μνήμη του αγίου μάρτυρος Αιμιλιανού.

Αιμιλιανός ανθράκων αληθείς μέσον,
'Ον Ησαΐας είδεν άνθρακα βλέπει*.
Όγδοάτη δεκάτη καυσαν πυρι Αιμιλιανόν.


Ούτος κατήγετο άπό το Δορόστολον, ή οποία είναι πόλις της έν τη Θράκη Μοισίας, και ήτο δούλος ενός έλληνος, κατά τους χρόνους Ιουλιανού του Παραβάτου και Καπετολίνου Βικαρίου, έν ετει τξα' (361), έσέβετο δε και έπίστευεν εις, τον Χριστόν, τα δε είδωλα άπεστρέφετο.


Όθεν έμβάς μίαν φοράν εις τον ναόν των ειδώλων συνέτριψεν όλα τά εί­δωλα μέ σφυρίον το όποιον έφερεν εις χείρας του.


Επειδή δέ -έσύροντο πολλοί εις καταδίκην διά τό συμβεβηκός τούτο, έδέροντο, επειδή δέν ήτο φανερός ό τό έργον τούτο ποιήσας· ό άγιος υπήγε μόνος και έφανέρωσεν εαυτόν, ότι αυτός τούτο έποίησεν. Όθεν πιασθεις και έλέγξας τήν άγνωσίαν του Βικαρίου, διότι είχε τήν ελπίδα του είς τά μάταια είδω­λα, έδάρη άσπλάγχνως μέ βούνεύρα· έπειτα δέ έρρίφθη είς
τήν φωτίαν και άκαυστος διαμείνας παρέδωκε τήν ψυχήν του είς χείρας θεού, παρά του οποίου έλαβε του μαρτυρίου τον άμάραντον στέφανον. Τελείται δέ ή αυτού σύναξις και εορτή έν τω ναώ αύτοΰ τω εύρισκομένω είς τόπον καλούμενον Ρά­βδος.

Tuesday, January 12, 2010

Κορίτσια, σταματήστε το ψάξιμο! Πάλι σας εξαπάτησαν!

Αν ζούσε σήμερα ο πρωτοπόρος Γερμανοεβραίος γυ­ναικολόγος Ερνστ Γκραφενμπεργκ (1881 -1957), από τον οποίο πήρε την ονομασία του το σημείο G, θα είχε απογοητευτεί πολύ στο άκουσμα αυτής της είδησης: Επιστήμονες του Κing’s College πραγματοποίησαν τη μεγαλύτερη έρευνα που έχει γίνει ποτέ και απεφάνθησαν ότι το γνωστό σημείο στο οποίο αποδίδεται η σεξουαλική κορύφωση και οι πολλαπλοί οργασμοί μπορεί να είναι «αποκύημα της φαντασίας» των γυναικών, το οποίο ενθαρρύνεται από περιοδικά και σεξολόγους!
Το συμπέρασμα; Σταματήστε το ψάξιμο.

ΟΣΑ ΔΕΝ ΕΙΠΕ Η ΕΛΛΗ ΠΑΠΑ

ΚΑΝΤΕ ΚΛΙΚ ΣΤΗΝ ΕΙΚΟΝΑ.

ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗ 1.12.2009

Ανέκδοτα κείμενα

Της Χριστινας Σανουδου

Σημαντικές μαρτυρίες σχετικά με μια ταραχώδη περίοδο της νεότερης Ελληνικής ιστορίας, μέσα από τα μάτια μιας γυναίκας, που βίωσε από πρώτο χέρι γεγονότα όπως η «υπόθεση Πλουμίδη» και η δίκη και εκτέλεση του Νίκου Μπελογιάννη, θα δουν το φως της δημο­σιότητας στις αρχές του επόμενου έτους.
Τα Ιστορικά Αρχεία του Μουσείου Μπενάκη, ένα από τα πλουσιότερα αρχειοφυλάκια της χώρας μας, είχε επιλέξει η Έλλη Παππά για να αφήσει μία κατάθεση - ντοκουμέντο σχετικά με την πορεία του ελληνικού κομμουνιστικού κινήμα­τος και την προσωπική της σχέση της με αυτό.
Μοναδικός όρος της δωρεάς ήταν το περιεχόμενο των δύο φακέλων να δημο­σιευτεί μετά το θάνατο της. Τηρώντας την υπόσχεση του και θεωρώντας ότι τα εν λόγω κείμενα αποτελούν ανεκτίμητα τεκ­μήρια, τόσο για την επιστημονική κοινό­τητα όσο και για το σύνολο της ελληνικής κοινωνίας, το Μουσείο Μπενάκη απο­φάσισε να προβεί στην έκδοση τους μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2010.
Ο πρώτος φάκελος, με τίτλο «Υπόθε­ση Πλουμπίδη», περιλαμβάνει 52 δακτυ­λογραφημένες σελίδες αναφορικά με την προσωπικότητα, την κομματική δράση. τις ιδέες, τις συγκρούσεις, τη δίκη και το τέλος του Νίκου Πλουμπίδη.
Ψύχραιμη και υπεύθυνη, η κατάθεση της δημοσιογράφου, συγγραφέως και αγωνίστριας απέχει πολύ από κάθε είδους ευκαιριακές ή υστερόβουλες καταγγελίες. «Τέτοιες μαρτυρίες αποτελούν ντοκουμέντα για την ιστορία και όχι για τους φακούς της όποιας εφήμερης δημοσιότητας» είχε δηλώσει η ίδια το 1993 - τη χρονιά που
παρέδωσε το φάκελο στο Μουσείο Μπενάκη.

Κρίσιμες στιγμές στη διαδρομή της ελληνικής κομμουνιστικής Αριστεράς και
πρόσωπα που διαδραμάτισαν πρωταγω­νιστικό ρόλο σε αυτές τις εξελίξεις, ξανα­ζωντανεύουν μέσα από τις 108 σελίδες του δεύτερου κειμένου.Επισημαίνοντας ότι δεν πρόκειται για αυτοβιογραφία αλλά για καταγραφή συγκε­κριμένων εμπειριών, η Έλλη Παππά ανα­πτύσσει θαρραλέο προβληματισμό για τη δημιουργία των κομματικών μηχανισμών, καθώς και για τις συνέπειες του σταλινι­σμού στην πορεία της ελληνικής Αριστεράς. «Εδώ σταματώ, θα είχα ακόμη πολ­λά να πω, μα δεν ντρέπομαι να ομολογή­σω πως η - βιολογική σε μεγάλο βαθμό -αντοχή μου εξαντλήθηκε» εξομολογείται ολοκληρώνοντας την κατάθεση της.

Thursday, January 07, 2010

Ινστιτούτον «Αριστοτέλης» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΩΝ «ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ»

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2010
Υπό την αιγίδα
ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ «ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ»
ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2009-2010
Τα οποία διενεργούνται στην αίθουσα της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Εθνικής Αμύνης 27 και Αλεξάνδρου Σβώλου, στο 2° όροφο
ΚΑΘΕ ΤΕΤΑΡΤΗ

Τετάρτη 13 Ιανουαρίου 2010, α) ώρα 18:00 - 19:00 Μάθημα αρχαίας Ελληνικής γλώσσης από τον φιλόλογο Ηλία Κουρτεσίδη.
β) ώρα: 19:00 - 20:30 Ομιλία με θέμα: Η παιδεία στην Αρχαία Ελλάδα. Ομιλητής: κ. Καψάλας Δημήτριος, Δημοσιογράφος - Συγγραφέας.

Τετάρτη 27 Ιανουαρίου 2010. α) ώρα 18:00 - 19:00 Μάθημα αρχαίας Ελληνικής
γλώσσης από τον φιλόλογο Ηλία Κουρτεσίδη.
β) ώρα: 19:00 - 20:30 Ομιλία με θέμα: Η ασύστολος εκμετάλευση εκ μέρους των
Σκοπίων της παντελούς απουσίας της Ελληνικής Διπλωματίας.
Ομιλητής: Βρίτσιος Αριστοτέλης, Ομότιμος Καθηγητής ΑΠΘ.

ΕΙΣΟΔΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΑ

Παπαϊωάννου Γιάννης (ρεμπέτης)

και χορευτης

Γκόντφριντ Κέλλερ: «Τα ρούχα κάνουν τον άνθρωπο»

« Όταν ένας ηγεμόνας κατακτά μια χώρα και τον λαό της - όταν ένας ιερέας κηρύττει το δόγμα της Εκκλησίας του και τρώει με αξιοπρέπεια τις προσόδους που του αποφέρει το αξίωμα του, όταν ένας ξιπασμένος δάσκαλος κατέχει και απολαμβάνει τις τιμές και τα πλεονεκτήματα ενός υψηλού διδασκαλικού αξιώματος, δίχως να 'χει την παραμικρή ιδέα νια το μεγαλείο της επιστήμης του ή δίχως να προσπαθεί να την προάγει έστω και στο ελάχιστο - όταν ένας Καλλιτέχνης δίχως αρετή, με επιπόλαια έργα και κούφια τεχνάσματα, γίνεται της μόδας και κλέβει ψωμί και δόξα από τον αληθινό δουλευτή - ή όταν ένας μπαγαπόντης, ο οποίος κληρονόμησε ή απέκτησε με απάτη το όνομα κάποιου μεγάλου έμπορου αποσπά από χιλιάδες ανθρώπους τις αποταμιεύσεις τους, ακόμη και τις Οικονομίες τους για μια έκτακτη ανάγκη, εξαιτίας της μωρίας και της ασυνειδησίας του, τότε όλοι αυτοί δεν κλαίνε για τους εαυτούς Τους παρά χαίρονται την ευημερία τους και δεν μένουν ούτε ένα βράδυ χωρίς διασκεδαστική συντροφιά και καλούς φίλους. Ο ράφτης μας, όμως, έκλαψε πικρά για τον εαυτό του.

Στο Αιγαίο 20.000 ετων το πρώτο ορυχείο

ΕΘΝΟΣ 29.11.2009

118 συγκροτήματα εξόρυξης σε 38 νησιά έχουν καταγραφεί μέχρι σήμερα, σύμφωνα με έρευνα του Μετσόβιου Πολυτεχνείου

ΓΡΑΦΕΙ Η ΔΗΜΗΤΡΑ ΡΟΥΜΠΟΥΛΑ

Οι «πληγές» του Αίγαίου είναι πολλές και χάνονται στα βάθη των χιλιετιών. Στις 20 χιλιετίες χρονολογείται το ορυχείο ώχρας στη Θάσο, στον λόφο Τζίνες, και θεωρείται μέχρι σήμερα η αρχαιότερη υπόγεια μεταλλευτική δραστηριότητα στην Ευρώπη. Από την αρχαιότητα μέχρι τον 20ό αιώνα σίο νησιωτικό Αιγαίο έγινε μια συστηματική εκμετάλλευση του μεταλλευτικού και ορυκτού πλούτου τους. Σε 38 νησια, εξαιρουμένων της Εύβοιας και τής Κρήτης, εντοπίζονται 118 συγκροτήματα εξόρυξης. Κατά τους δύο τελευταίους αιώνες δεν υπήρξε νησί ή ερημονήσι που δεν ερευνήθηκε προκειμένου να βρεθούν αξιοποιήσιμα κοιτάσματα
Μια έκδοση με τίτλο «Ορυχεία στο Αιγαίο», από τις εκδόσεις «Μέλισσα», παρουσιάζει τα βασικά πορίσματα μιας έρευνας που εκπονήθηκε από το ΕΜΠ για την καταγραφή των ιστορικών μεταλλευτικών Εγκαταστάσεων στο νησιωτικό Αιγαίο. Η έκδοση αφιερώνει αυτόνομα κεφάλαια σε μεταλλεία, ορυχεία και λατομεία σε 29 από τα 38 νησιά, αλλά ξεκινά με την αρχαιότητα, οπότε «οι κάτοικοι του Αιγαίου ανακαλύπτουν τη δυνατότητα εκμετάλλευσης των φυσικών πόρων του τόπου τους και στηρίζουν σε αυτήν την οικονομία των κοινωνιών τους, δομώντας τους οικισμούς τους, δημιουργώντας έργα τέχνης, οργανώνοντας ένα δίκτυο εξαγωγικού εμπορίου και μεταφοράς της πολύτιμης πρώτης ύλης, ακόμα και σε πολύ μακρινούς προορισμούς», αναφέρει η Λίνα Μενδωνη.
Στη Μήλο, λχ, αναπτύχθηκε ένα από τα σημαντικότερα κέντρα παραγωγής και εμπορίου των προϊστορικών χρόνων, χάρη στον οψιαδιανό, το φυσικό ηφαιστειογενές μαύρο γυαλί, κατάλληλο για την κατασκευή μαχαιριών και όπλων. Ξέστρια, λεπίδες, μαχαίρια, αιχμές βελών και δοράτων από μηλιακό οψιδιανό έχουν εντοπιστεί ακόμη και στην Πελοπόννησο και στην Κρήτη, στην Αίγυπτο και σε άλλες περιοχές της Μεσογείου, γεγονός
που επιβεβαιώνει τη σημασία του υλικού αλλά και την ανάπτυξη της ναυτιλίας και του εμπορίου. Στη Σέριφο υπάρχουν εν δείξεις για εκμετάλλευση των σιδηρομεταλλευμάτων της από την πρώιμη εποχή του Χαλκού.
Η Κέα είναι γνωστή για τη μίλτο, την κίτρινη και κόκκινη ώχρα. Η κεία μίλτος «βελτίστη» κατά τον Θεόφραστο, έβρισκε εφαρμογές στην κεραμική και στη ζωγραφική, στην αρχιτεκτονική και την κατασκευή πλοίων, καθώς εξασφάλιζε την αδιαβροχοποίηση τους. Στη χρωστική και στη φαρμακευτική. Μάλιστα, υπήρξε μονοπωλιακή εξαγωγή του στην Αθήνα, η οποία, σε περίπτωση αθέτησης των συμφωνηθέντων, επέβαλε κυρώσεις.
Η Πάρος δε οφείλει την ανάπτυξη της (και) στην αρχαιότητα στη πλούσια κοιτάσματα εξαιρετικής ποιότητας μαρμάρου.
ΤΑ ΠΡΩΤΑ ΟΡΥΚΤΑ
Στα ίχνη των αρχαίων εκμεταλλεύσεων κινήθηκαν στις περισσότερες περιπτώσεις οι μεταλλειολόγοι και οι επιχειρηματίες του νεότερου Αιγαίου, στο οποίο ο τόμος δίνει μεγαλύτερη εμφαση. Η εκβιομηχάνιση και η εξορυκτική δραστηριότητα κατά τον 19ο και τον 20ό αιώνα επέφεραν σημαντικές αλλαγές
Στις τοπικές κοινωνίες και οικονομίες. 0 γύψος, η μυλόπετρα και το θείο της Μήλου, η θηραϊκή γη, η σμύριδα της Νάξου, το μάρμαρα της Πάρου, της Τήνου και της Σκύρου είναι τα πρώτα ορυκτά, μας λέει η Λήδα Παπαστεφανάκη που προσήλκυσαν το ενδιαφέρον.

Wednesday, January 06, 2010

Ο Μαραθών και το Αρχαιολογικό Μουσείο


Έκδοση του Κοινωφελούς Ιδρύματος Ιωάννη Σ. Λάτση και της Γιούρομπανκ
Αγγελιοφόρος Κυριακή 13.12.2009
Οι αναγνώστες της έκδοσης γίνονται μάρτυρες όσων συνέβησαν στην παραλία του Σχοινιά τη 16η ημέρα του μηνός Βοηδρομιώνος
ΓΙΩΤΑ ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΥ
Η πεδιάδα με τα μάραθα έμεινε αγέραστη στις μνήμες. Πάνω της χτίστηκε χο μεγαλείο της Αθήνας. Το -490 έγινε το πεδίο μιας από τις πιο ξακουστές μάχες Ανατολής και Δύσης, πλήγμα σημαντικό στην περ­σική αλαζονεία... Και είναι 2.500 χρόνια μετά την ιστορική μάχη του Μαραθώνα -θα συμπληρωθούν το 2010- που πολλά από τα μυστικά του αποκαλύπτονται στην έκδοση του Κοινωφελούς Ιδρύματος Λάτση και και της Γιούρομπανκ, με τίτλο «Ο Μαραθών και το Αρχαιολογικό Μουσείο», την οποία υπογρά­φει ο αρχαιολόγος Γεώργιος Σταϊνχάουερ (με φωτογραφίες του έμπειρου Σωκράτη Μαυρομμάτη).
Ο πολυτελής τόμος «Ο Μαραθών και το Αρχαιολογικό Μουσείο», ο 10ος της σειράς «Ο Κύκλος των Μουσείων», διαφέρει από τους άλλους, όπως αναφέρει η Μαριάννα Λάτση στο κείμενα, της στην έκδοση: «Και αυτό, διότι σημείο αναφοράς της έκδοσης δεν είναι η αρχαία τέχνη ως δημιούργημα του ανθρώπου, αλλά ο ίδιος ο άνθρωπος και η μοναδική ικανότητα του να συνθέτει την ιστορία μέσα από τα πιο απρόβλεπτα και ευφάνταστα σενάρια. Ο άνισος αγώνας των Αθηναίων και Πλαταιέων μαχητών απέναντι στον προφανή νικητή, τους Πέρσες, ξεπέρασε τα στενά όρια μιας τακτικής νίκης στη μακρόχρονη σύγκρουση δύο μεγάλων λαών και δύο κοσμοαντιλήψεων και κατηγοριο­ποιήθηκε στην ιστορική συνείδηση μας ως ένας άθλος. Είναι ένα από τα κορυφαία δι­δάγματα ολικής ανατροπής στην παγκόσμια Ιστορία, μια νίκη έξω από το μέτρο του εφι­κτού και ένα απο τα ζωντανότερα, ανά τους αιώνες, παραδείγματα επικράτησης του ιδα­νικού της ελευθερίας ενάντια στην ισχύ των όπλων και της λογικής. Οι μαραθωνομάχοι, που αποτελούν διαχρονικά σύμβολα ρώμης και ήθους, σφυρηλάτησαν τη συνείδηση του Αθηναίου πολίτη και σηματοδότησαν τη χαραυγή μιας νέας εποχής για την αρχαία Αθήνα και την ανθρωπότητα. Η γαλήνια κοι­λάδα του Μαραθώνα ευτύχησε να ταυτιστεί τόσο πολύ με την Ιστορία, που η γοητευτική απλότητα των εκθεμάτων του Μουσείου -αντιπροσωπευτική της καθημερινής ζωής εκείνης της εποχής- ενισχύει τις μυθικές διαστάσεις της μάχης, αναδεικνύοντας την υπέρβαση του ανθρώπου και το εξωπραγ­ματικό του επιτεύγματος που συντελέστηκε πριν από 2.500 χρόνια»-
Στους μαγικούς τόπους της μνήμης»


Ο Γεώργιος Σταϊνχάουερ στο δικό του εισαγωγικό κείμενο υπογραμμίζει: «Υπάρ­χουν τόποι - καταφύγια στην ομορφιά της φύσης ή στην περιπέτεια της Ιστορίας και άλλοι που σηματοδοτούν την επιστροφή στην ουσία των πραγμάτων. Όπως υπάρ­χουν βιβλία που βοηθούν στο πέρασμα του χρόνου και στη λήθη του εαυτού μας και άλλα, που σαν να μας σπρώχνουν στην ανάκτηση του χαμένου χρόνου και του ξεχασμένου, βαθύτερου "είναι" μας. Σ' αυτούς τους μαγικούς τόπους της μνήμης ανήκει ο Μαραθώνας, γι' αυτούς μιλά το βιβλίο που έχετε μπροστά σας. Φιλοδοξία του είναι να δει το μικρό αυτό μουσείο, στην άκρη της Αττικής, να μεταμορφώνεται σε μια μεγάλη πύλη στο δρόμο από ένα μεγάλο παρελθόν σ' ενα φωτεινό μέλλον». Στην έκδοση πα­ρουσιάζεται η ιστορική συνέχεια που έχου­με στην περιοχή -από τα νεολιθικά χρόνια και τους πρώτους πρωτοελλαδικούς οικι­σμούς έως τη μυκηναϊκή κορύφωση της προϊστορικής Αττικής και τη γέννηση της ισόνομης αθηναϊκής πολιτείας και φυσικά τα εκθέματα του Μουσείου.
Οι αναγνώστες της έκδοσης γίνονται μάρτυρες όσων συνέβησαν στην παραλία του Σχινιά τη 16η ημέρα του μηνός Βοηδρομιώνος (15 Σεπτεμβρίου -15 Οκτωβρί­ου) και αφορούν από την προετοιμασία και την παράταξη των δυνάμεων μέχρι τον ίδιο τον αγώνα, την επόμενη μέρα και την ταφή των 192 νεκρών Αθηναίων μαραθω­νομάχων. Η σύγκρουση έγινε σε κάποιο σημείο του κάμπου, ανάμεσα στη Βαλαρία, τον Βρανά και το Πλάσι, νότια του Χάραδρου, εκεί όπου βρίσκεται ο Σωρός. Ο τέως έφορος αρχαιοτήτων της περιοχής, Γεώρ­γιος Σταϊνχάουερ, επικαλείται πληροφορί­ες όσων βίωσαν τη μάχη (π.χ. Αισχύλος) και όσων ύμνησαν τους μαραθωνομάχους (Ηρόδοτος, Σιμωνίδης και Αριστοφάνης), αλλά και όσα ιστορεί 550 χρόνια μετά ο Παυσανίας. Οι Αθηναίοι ήταν 9.000 και μαζί με τους Πλαταιείς 10.000 οπλίτες. Οι Πέρσες πρέπει να παρατάχθηκαν στη θέση ίου σημερινού κωπηλατοδρομίου, όσο για τον αριθμό τους, «12.000 -15.000 και 200 ιππείς», όπως υποθέτει ο κ. Σταϊνχάουερ. 0 ίδιος αναφέρει ότι «ύστερα από μια εβδομάδα αναμονής, οι δύο παρατάσεις στέκονταν, επιτέλους, αντιμέτωπες. Στα οκτώ στάδια (περίπου 1.500 μ.) που, όπως λέει ο Ηρόδοτος, τους χώριζαν, μόλις θα διακρίνονταν για τους Έλληνες οι λεπτο­μέρειες της πυκνής βαρβαρικής γραμμής που έκλεινε τον ορίζοντα. Έγιναν οι θυσίες - τα σφάγια - και βγήκαν ευνοϊκές. Το σύνθημα το έδωσε ο Μιλτιάδης απλώνοντας το χέρι. Τρομακτική πρέπει να ήταν η φάλαγ­γα, καθώς ξεκίνησε με τον στριγκό ήχο της φλογέρας. Μια καταιγίδα, θαρρείς, που πλησιάζει αργά για να ξεσπάσει στα τελευταία 150 - 200 μέτρα, όσο το βεληνε­κές των εχθρικών πλοίων, σε ένα χείμαρρο που τα παρασέρνει όλα. Ήταν μια εικόνα πρωτόγνωρη, που θα λειτουργεί παραλυ­τικά για τους βαρβάρους δεκαετίες αργό­τερα, όπως γνωρίζουμε από την "Κύρου Ανάβαση"».

Monday, January 04, 2010

Πίνδαρος Ολυμπιόνικος ΙΙ Οι Έλληνες πίστευαν στην μετεμψύχωση


Πίνδαρος Ολυμπιόνικος ΙΙ
άντ. δ'

όσοι δ' ετόλμασαν εστρις
εκατερωθί μείναντες άπό πάμπαν αδίκων έχειν
ψυχάν, έτειλαν. Διός όδόν πάρα Κρόνου τύρσιν
ένθα μακάρων νάσον ώκεανίδες
αύραι περιπνέοισιν ανθεμα δε χρυσού φλέγει,
τα μεν χερσόθεν απ' άγλαών δενδρέων,
ϋδωρ δ' άλλα φέρβει,
όρμοισι των χέρας αναπλέκοντι και στεφάνους
 
 
ΑΠΟΔΟΣΗ

άντ. δ'

Και όσοι άντεξαν τρεις ζωές να περάσουν
την ψυχή τους κρατώντας στο δίκαιο,
απ' το δρόμο του Δία τράβηξαν όλοι
για του Κρόνου τον Πύργο,
όπου τα μακάρια νησιά τα δροσίζουν
ωκεάνιες αύρες. Και άνθη χρυσά λάμπουν
ολόγυρα, άλλα από δέντρα λαμπρά της ξηράς
και άλλα απ' των πηγών τα νερά δροσεμένα.
Και στεφάνια φορούν πλεγμένα στα χέρια

ΤΑΡΣΩ Η ΔΙΑ ΧΡΙΣΤΟΝ ΣΑΛΗ

Ένα Ορθοδόξου εμπνεύσεως τσαντόρ.




Οι γιατροι διέγνωσαν σχιζοφρένεια.



Για την θρησκεία αυτή είχε "τετράγωνη λογική"



Αρκεί να είσαι Χριστιανός, τότε τα πάντα αλλάζουν.



Οργουελική λογική.
















Η σαχλαμάρα της "ΑΠΟΚΑΛΥΨΗΣ" στο Αρχαιολογικο Μουσείο Θεσσαλονίκης

Τί δουλειά έχει στον χώρο αυτό;

Πόσο κόστισε αυτή η σιδηροκατασκευή που μας πλασσάρετε ως "γλυπτό;"
Γιατί δεν αφαιρείται η επιφάνεια αφού είναι από τοξικό μόλυβδο;
Με τις τοξικές ιδέες που διαδίδει τι γίνεται;




Saturday, January 02, 2010

Ταίναρον, είσοδος του αρχαίου Άδου.


ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΡΩΜΑΙΟΣ: ΤΟ ΑΘΑΝΑΤΟ ΝΕΡΟ

ΤΑΙΝΑΡΟΝ, ΕΙΣΟΔΟΣ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΟΥ ΑΔΟΥ

Μια νεοελληνική παράδοση από τή Μάνη περιγράφει τή μυθολογία μιας σπηλιάς πού βρίσκεται στην άκρη του ακρωτηρίου Ταίνα­ρο. Το σχετικό κείμενο έχει ώς έξης : «Σε μια σπηλιά πού είναι στον Κάβο-Ματαπά, κατεβαίνει πολλές φορές ο Μιχαήλ ο Αρχάγγελος και βγάζει τις ψυχές πού τους συχώρεσε ο Θεός τις αμαρτίες τους. Άλλοι πάλι λένε πώς σ' αυτή τή σπηλιά μένουν βρικόλακες και πώς ο Μιχαήλ ο Αρχάγγελος, όταν παρακαλεστούν σ' αυτόν οι άνθρωποι, πηγαίνει και τους ρίχνει από εκεί στά Τάρταρα, για να γλυτώση τον κόσμο».
Ή παράδοση αύτη είναι δημοσιευμένη άπό τον Ν. Πολίτη, στίς «Παραδόσεις» τόμ. Α', με αριθμό 989 και με τίτλο «Ό Μιχαήλ δ "Αρχάγγελος, Μάνη». Γίνεται φανερό από τον αριθμό, ότι ή παράδοση βρίσκεται στο δεύτερο εκείνο μέρος του βιβλίου του πού έχει μείνει έως και σήμερα δίχως σχόλια. Δεν μας είναι όμως δύσκολο να προχωρήσουμε, έστω και χωρίς βοηθήματα.
Πρώτα-πρώτα, το κείμενο μας βεβαιώνει ότι στην άκρη στο Ταί­ναρο υπάρχει μια σπηλιά πού οδηγεί βαθειά στή γη. Και δεύτερο, ότι άπό εκεί ό Μιχαήλ ό Αρχάγγελος ανεβοκατεβαίνει μέσα στά έγκατα της γης και φέρνει επάνω ψυχές πού ήταν αμαρτωλές και συ­χωρέθηκαν, ή ρίχνει εκεί ψυχές βαρειά κολασμένες, όπως είναι οι ψυχές τών βιαιοθανάτων πού ζητούν εκδίκηση ή και γενικά, όπως παρουσιάζονται οί βρικόλακες.
Ό ρόλος του Αρχάγγελου περιγράφεται καθαρά σάν ρόλος «ψυχοπομπού θεού», όπως αντίστοιχος στην αρχαιότητα ήταν ό ρόλος του Ερμού. Ή ομοιότητα όμως αυτή παίρνει ακόμη περισσότερο βάθος και νόημα, όταν λάβουμε ύπ' όψη ότι εκεί στην άκρη του Ταινάρου και οί αρχαίοι Έλληνες είχαν τοποθετήσει τήν είσοδο του Άδου. 'Από εκεί γινόταν ή «άνοδος» και ή «κάθοδος» στο σκοτεινό βασίλειο του Πλούτωνος. 'Από εκεί, σύμφωνα μέ αρχαία παραλλαγή, κατέβηκε στον Άδη ο Ηρακλής, όταν είχε διαταχθή άπό τον επίμονο και σκληρόκαρδο Ευρυσθέα νά πάη και νά του φέρη δεμένο τον Κέρβερο, τον
ακοίμητο και φοβερό σκύλο του Κάτω Κόσμου. Πήγε ό Ηρακλής στο Ταίναρο, κατέβηκε βαθειά στό δρόμο πού οδηγούσε στά Τάρταρα, πάλεψε σκληρά μέ τόν Κέρβερο, τον νίκησε, και τον έφερε στον Ευρυσθέα. Τρομαγμένος όσο ποτέ στή ζωή του ό Ευρυσθέας, κρύ­φτηκε μέσα σ' ένα μεγάλο πιθάρι. Και έγινε ή σκηνή εκείνη θέμα μιας σωζόμενης αρχαίας αγγειογραφίας. Ή νέα προσταγή του στον Ηρακλή ήταν νά πάρη αυτός ξανά στους ώμους του το νικημένο αντί­παλο και νά τόν ξαναπάη κάτω στον Άδη. Δεύτερη λοιπόν επίσκεψη του Ηρακλή στό Ταίναρο, δεύτερη ίσως κατάβαση κάτω στον Άδη, και επιστροφή κατόπι.
Άλλα, σύμφωνα μέ μιαν άλλη αρχαία μαρτυρία, από τήν ίδια είσοδο κατέβηκε στον Άδη και ό πικραμένος Όρφέας. Ήταν ό καιρός πού είχε χάσει την αγαπημένη Ευρυδίκη του. Απαρηγόρητος, έφθασε κάποτε στό Ταίναρο και επιχείρησε νά κατέβη στον Άδη. Είχε μαζί του τήν αλάθητη λύρα, και όπλο του σπουδαίο το θεϊκό τραγούδι του, αυτό πού και πέτρες ράγιζε καί τ' άγρια θηρία τά έκανε νά ζυγώνουν ήμερα καί γαλήνια. Ήταν τόσος ό ανθρώπινος πόνος, πού εκφραζόταν μέ το μοιρολόγι του Ορφέα, ώστε καί αυτοί οί ανελέητοι Θεοί του Κάτω Κόσμου συγκινήθηκαν. Δέχθηκαν μάλιστα τήν ικεσία του Όρφέα, νά ξαναπάρη συντροφιά της ζωής του τήν Ευ­ρυδίκη. Έβαλαν όμως έναν αμετακίνητο όρο, τόν ακόλουθο : Εκείνος θά φύγη πρώτος γιά τον 'Απάνω Κόσμο, καί πίσω θά τόν ακολουθήσουν ή Ευρυδίκη και ό εκτελεστής του όρου Έρμής. Καί ό όρος έλεγε ότι ό Όρφέας, ώσπου νά φθάσουν έξω στή γή καί στό φώς του ήλιου, οφείλει νά μή γυρίση νά κοιτάξη προς τά πίσω. Νά μή γυρίση σέ κα­μιά περίπτωση, γιατί αλλιώς θά ίδή βέβαια γιά μιά στιγμή τήν αγαπη­μένη του, αλλά νά το ξέρη, δέν θά τήν ξαναϊδή ποτέ πιά. Καί, αν αυτόν τόν απλό όρο τόν παραβή, νά το ξέρη άπό τώρα, ότι κανένας δέν θά του έχη φταίξει παρά μόνο ό εαυτός του καί ή απερίσκεπτη ανυπομονησία του.
Ξεκίνησε γιά επάνω καί γιά τό φώς του ήλιου ή περίεργη τριάδα, ό πικραμένος, ή πεθαμένη και ξωπίσω ό ψυχοπομπός. Άλλα ό ανυπό­μονος έγινε καί απερίσκεπτος. Δέν άντεξε πιά, καί σέ κάποια στιγμή γύρισε πίσω νά ιδή καί νά βεβαιωθή. Ακολούθησε μιά τραγική δια­βεβαίωση. Ή σκηνή αυτή ήταν αδύνατο νά μή γίνη ειδικό θέμα στην αρχαία τέχνη. Ή παράσταση παρουσιάζεται ώς έξης : Πρώτος ό Όρ­φέας έχει μόλις γυρίσει καί κοιτάζει προς τά πίσω. Έρχεται έπειτα ή Ευρυδίκη. Ακολουθεί μελαγχολική καί όμορφη, διπλωμένη μέσα στους πέπλους της. Και πίσω έρχεται ό ψυχοπομπός Έρμης, πού κι' αυτός φαίνεται περίλυπος, γιατί δέν έχει καμιά διάθεση να κάμη αμέσως τότε αυτό πού όφειλε να κάμη. Να πάρη δηλαδή τήν Ευρυδίκη και νά τήν ξαναφέρη κάτω στο σκοτεινό βασίλειο του Πλούτωνα. Συνέχισε ό Όρφέας τήν άνοδο του. Και ίσως ποτέ δέν θά έζησε τόσο έντονες στιγμές πόνου, όσο τήν ώρα πού ξανάβλεπε το φώς του ήλιου, εκεί γύρω στους βράχους και τ' ακρογιάλια του Ταινάρου.
Πέρασαν αιώνες από εκείνους τους καιρούς. Πέρασαν ολόκληρες χιλιετηρίδες. Και όμως, όπως δέν άλλαξαν οί βράχοι του Ταινάρου καί τά βουνά της Μάνης, όμοια θαρρείς ότι δέν άλλαξε και το αρχαίο παραμύθι. Ή ουσία του έμεινε «περίπου» ή ίδια.
Μόνο ή επιφά­νεια τών πραγμάτων άλλαξε χρώμα, παίρνοντας το χρώμα της χριστιανικής εποχής. Έτσι τώρα, αντί νά είναι εκεί ο φτερωτός Έρμης, ό αρχαίος ψυχοπομπός, σήμερα βρίσκεται ο «Μιχαήλ ό Αρχάγγελος», ό φανταστικός χριστιανικός ψυχοπομπός. Όπως όμως έκανε και εκείνος, όμοια καί αυτός τώρα λέγεται ότι άλ­λοτε ανεβάζει ψυχές από τόν Αδη, όπως ανέβαζε ό αρχαίος τήν Ευρυ­δίκη, και άλλοτε κατεβάζει κάτω στά σκοτεινά Τάρταρα τις ψυχές τών τιμωρημένων.
Αξίζει νά σημειώσω ιδιαίτερα μιά πληροφορία, τήν επόμενη : «Εκεί κοντά στην άκρη στο Ταίναρο υπάρχει σήμερα μιά σπηλιά και μαζί μιά μικρή έκκλησούλα, πού είναι αφιερωμένη στους «Αγίους Ασωμάτους»». Άγιοι Ασώματοι όμως είναι ό Γαβριήλ και ό Μιχαήλ, οι δύο Αρχάγγελοι. Γίνεται έτσι φανερό ότι μιά τριάδα μαρ­τυριών συγκεντρώνεται στο σημείο εκείνο. Πρώ­τη είναι ή ελληνική θρησκεία, πού τοποθετεί σέ σπήλαιο του Ταινάρου τήν είσοδο του Αδη, παρ' όλο πού αρχαιολογικές έρευνες δέν έχουν καθορίσει σέ ποιο ακριβώς σημείο ήταν ή είσοδος και ή λατρεία. Δεύτερος είναι ό νέο-ελληνικός θρύλος τών κατοίκων της Μάνης, πού ορίζει ότι στον ίδιο τόπο βρίσκεται καί σήμερα ή είσο­δος γιά τόν Κάτω Κόσμο. Καί τρίτη είναι ή χριστιανική λατρεία, πού εντοπίζει σέ μιά σπηλιά του ίδιου ακρωτηρίου τή λατρεία καί τήν εκ­κλησία του χριστιανικού ψυχοπομπού. Άπό εκείνη τήν εκκλησιά καί τή σπηλιά αρχίζει ή λατρευτική δικαιοδοσία καί το βασίλειο του «Μιχαήλ Αρχάγγελου». Μόνος αυτός μπορεί νά μπαίνη καί νά βγαίνη ελεύθερος στον μαύρο Αδη, ελεύθερος καί κυρίαρχος πάνω στις ψυχές. Ιδού ή μικρή εκκλησία του στή σπηλιά. Οί ζωντανοί λοιπόν ας το έχουν ύπ' όψη τους καί ας φροντίζουν νά τόν εξευμενίζουν λατρευτικά. Κάποτε μπορεί νά περάσουν άπό τήν ίδια είσοδο, είτε οί ίδιοι, είτε οί νεκροί συγγενείς τους. Καί έχει μεγάλη σημασία, έναν τέτοιο πανίσχυρο ψυχοπομπό, κληρονόμο μιας τοπικής παράδοσης χιλιετήρίδων, νά τόν συνάντησης «ίλεον» καί σπλαχνικόν μαζί σου.
Είναι γνωστή ή μαρτυρία του Κωνσταντίνου του Πορφυρογέννη­του, σύμφωνα μέ τήν οποία «οί άπό του κάστρου Μαΐνης οικήτορες» προσηλυτίσθηκαν βιαίως στο Χριστιανισμό πολύ αργά, τόν 10 αιώνα, στά χρόνια της βασιλείας του πάπου του Βασιλείου Α' του «Μακεδόνος». Έως τότε οι κάτοικοι της τραχείας Μάνης ήσαν έλληνες, δια­τηρώντας ως θρησκεία τους τήν ελληνική. Βέβαια δέν μπορεί κανείς νά καθορίση, μέ ακρίβεια σήμερα,τήν αλήθεια τής πληροφορίας του Πορφυρογέννητου. Ένα όμως φαίνεται σίγουρο, σχετικά μέ τήν προκειμένη περίπτωση : Ότι στή Μάνη, κάτω άπό τέτοιες συνθήκες, ήταν πολύ εύκολο και πολύ φυσικό να διατηρηθούν οί αρχαίες ελληνικές δοξασίες. Και δεύτερο, ότι μιά χριστιανική εκκλησιά ειδικά τών Αγίων Ασωμάτων, κτισμένη σέ μιά σπηλιά του Κάβου Ματαπά, αποτελεί μιά πρόσθετη απόδειξη ότι ή λατρεία τών αρχαίων στο Ταίναρο ποτέ δέν έσβησε άπό τή μνήμη του λαού τής περιοχής εκείνης.
Ιδού λοιπόν ένας απομονωμένος ακραίος ελληνικός τόπος, πού κρατάει ζωντανή τή μνήμη τριών χιλιετηρίδων. Καί δέν τήν κράτησε μέ αρχαίους ναούς καί μέ αγάλματα αφού αυτά οι χριστιανοι τα κατέστρεψαν, αλλά μέ κάτι πιο ιδιότυπο καί ίσως σπουδαιότερο. Τήν κράτησε ζωντανή μέσα στην ψυχή τών κα­τοίκων του και στή λατρεία τους. Στην ψυχή τους, μέ ένα θρύλο αρ­χαίας καταγωγής. Καί στή λατρεία τους, μέ μιαν χριστιανική έκκλησία πού δέν έπαψε ποτέ νά λειτουργιέται. Πίσω άπό το εικόνισμα του Μιχαήλ Αρχάγγελου βλέπω τόν Έρμη και τόν Πλούτωνα. Καί πίσω άπ' όλους αυτούς, μέ συγκίνηση βλέπω όρθιον τόν Ελληνισμό τών χιλιετηρίδων.

Ο άγνωστος οικονομικός πόλεμος του Αλεξάνδρου κατά της Περσίας


Του Γιώργου Ηλιόπουλου

Πηγή: ΤΡΙΤΟ ΜΑΤΙ Τ. 176 ΔΕΚΕΜΒΡ. 2009

• Η πρώτη στην Ιστορία κατάργηση του χρυσού ως ρήτρα σταθερότητας
• Η οικονομική κρίση που προκάλεσε ο Αλέξανδρος για να υποτιμήσει τον περσικό χρυσό!
• Το νομισματικό σύστημα που καθιέρωσε ο Αλέξανδρος επιζεί μέχρι τις μέρες μας!
• Ελληνικά τα πρώτα διεθνή νομίσματα...
Κάθε εμπόλεμη σύγκρουση χαρακτηρίζεται και από μία σειρά οικονομικών πα­ραμέτρων που συνήθως -και για συγκεκριμένους — λόγους...- παραμένουν στο περιθώριο χης Ιστορίας, παρά το γεγο­νός ότι πολλές φορές κυριαρχούν, έστω και αθέατες, καθορίζοντας ακόμη και την τελι­κή έκβαση των συγκρούσεων. Στη σχεδόν απίστευτη περιπέτεια του Αλεξάνδρου, το ενδιαφέρον εστιάζεται κατά κανόνα στις στρατιωτικές επιχειρήσεις ή στις πολιτικές του επιλογές, υποβαθμίζοντας ακόμη και σε επίπεδο ανυπαρξίας τις οικονομικές του κι­νήσεις και την αντίστοιχη οικονομική πολιτική του Αλεξάνδρου, που συντελεί σε μεγά­λο βαθμό στη διάλυση του Περσικού Κράτους.
Ένα πρώτο στοιχείο αυτής της μεγαλοφυούς πολιτικής αποκαλύπτεται από την τακτική του Μακεδόνα στρατηλάτη στη στρατολόγηση Ελλήνων μισθοφόρων, κα­θώς πολλοί ιστορικοί υποστηρίζουν αβασά­νιστα ότι ο περιορισμένος αριθμός τους, απορρέει από την έλλειψη εμπιστοσύνης του Αλεξάνδρου προς τους Έλληνες του νότου.
Οι λόγοι ωστόσο είναι καθαρά οικονομι­κοί. Τα οικονομικά του μακεδόνικου κρά­τους ήταν άθλια και ο Αρριανός (1) παραδί­δει την πληροφορία πως το έλλειμμα του κρατικού ταμείου φθάνει τα 1.300 τάλαντα* (500 τάλαντα έλλειμμα του Φιλίππου 11 και 800 τάλαντα έλλειμμα του Αλεξάνδρου, λό­γω προπαρασκευής της εκστρατείας), ενώ στο βασιλικό θησαυροφυλάκιο δεν υπάρ­χουν ούτε 60 τάλαντα. Ο Κούρτιος (2), επι­βεβαιώνει το έλλειμμα των 500 ταλάντων (το έλλειμμα του Φιλίππου 11) και το ποσόν των 60 ταλάντων εντός του βασιλικού θη­σαυροφυλακίου.
Ο Πλούταρχος (3) παραδίδει μία εξίσου δραματική εικόνα, με ένα υπόλοιπο της τά­ξης των 70 ταλάντων στο κεντρικό ταμείο και προμήθειες μόλις 30 ημερών(!) κατά την έναρξη της εκστρατείας. Επιπλέον, με την κατάργηση χης άμεσης φορολογίας αμέσως μετά τη δολοφονία του Φιλίππου 11
και την άνοδο του Αλεξάνδρου στην εξου­σία, τα έσοδα του κεντρικού ταμείου εξανε­μίζονται κατά την περίοδο 336 π.Χ. - 334 π.Χ., ενώ τα κέρδη από την πώληση των Θηβαίων αιχμαλώτων (20.000 ή 30.000) μό­λις καλύπτουν τα παλαιά χρέη του Φιλίππου 11 (4).
Η οικονομική κατάσταση βελτιώνεται κά­πως αργότερα, χάρη στη βοήθεια των πόλε­ων της Ιωνίας, αλλά το οικονομικό πρόβλη­μα εξακολουθεί να απειλεί την εξέλιξη της εκστρατείας, με συνέπεια στη Μίλητο να ανασταλούν προσωρινά λόγω κόστους οι επιχειρήσεις του στόλου (5), καθώς η μηνι­αία μισθοδοσία των πληρωμάτων των 160 τριήρεων υπερβαίνει χα 60 τάλαντα (6).
Δραστική βελτίωση της οικονομικής κα­τάστασης επέρχεται μετά τη μάχη της Ισσού (333 π.Χ.), με χη λαφυραγώγηση της μισθοδοσίας χης περσικής στρατιάς, γεγο­νός που επιτρέπει την ενεργοποίηση χου σχόλου, αλ^ά, χο σημανχικόχερο, την επιβί­βαση 4.000 Ελλήνων μισθοφόρων με προο­ρισμό χα παράλια χης Φοινίκης, οι οποίοι εί­ναι συγκενχρωμένοι στο Ταίναρο (7) υπό τον Κλέανδρο του Πολεμοκράτους (αδελ­φός του Κοίνου), αναμένοντας τη θετική
έκβαση των επιχειρήσεων στην Ισσό (8).
Τα στοιχεία αυτά αναιρούν την υπόθεση της έλλειψης εμπιστοσύνης του Αλεξάν­δρου προς τους Έλληνες οπλίτες, τονίζοντας παράλληλα και το μέγεθος του οικονο­μικού προβλήματος στο αρχικό σκέλος της εκστρατείας.
Η κατάργηση του χρυσού ως ρήτρας σταθερότητας και η οικονομική κρίση που προκάλεσε ο Αλέξανδρος για να υποτιμήσει τον περσικό χρυσό!
Τα χρέη αυτά αποκαλύπτουν πως ο Φίλιπ­πος 11, αλλά και ο Αλέξανδρος σε μεγαλύτε­ρη κλίμακα, δαπανούν μεγάλα ποσά, προ­σπαθώντας πέραν των προπαρασκευών, για να αντιμετωπίσουν με την κυκλο­φορία χρήματος τους αντίστοιχους πακτωλούς που διοχετεύονται από τους Πέρσες σε ελληνικές πόλεις. Ένα παράδειγμα αυτής της... χρηματικής αντιπα­ράθεσης των δύο αντιπάλων αποτελεί η μα­ζική αποστολή μεγάλων ποσών κατά την περίοδο 336 π.Χ. - 335 π.Χ. από τους Πέρ­σες στις ελληνικές πόλεις, με το υπέρογκο ποσό των 300 ταλάντων να καταλήγει αποκλειστικά στους Αθηναίους, για τη χρηματοδότηση αθηναϊκών επιχειρή­σεων κατά της Μακεδονίας!
Αν και ο δήμος δεν αποδέχεται τα χρήμα­τα, τα παραλαμβάνει τελικά ο Δημοσθένης, με συνέπεια να κατηγορηθεί με σφοδρότη­τα από τον οπαδό των Πανελληνίων Ιδεών, Αισχίνη, για επονείδιστο χρηματισμό (9).
Το σκοτεινό σημείο εστιάζεται στο εάν και κατά πόσον οι Φίλιππος 11 και Αλέξαν­δρος αναπτύσσουν ένα συγκεκριμένο σχεδιασμό ενός παράλληλου οικονομι­κού πολέμου κατά του Περσικού Κρά­τους. Ασφαλώς πίσω από έναν τέτοιο πόλε­μο πρέπει να βρίσκονταν ειδικοί εμπει­ρογνώμονες περί τα οικονομικά ζητή­ματα που θα συμβούλευαν τους Μακεδόνες βασιλείς. Πολλές απόψεις έχουν εκφρασθεί για την ύπαρξη ή μη ενός οικονομικού επιτελείου, το οποίο σχεδιάζει και εκτε­λεί ορισμένες κινήσεις νομισματικού χαρακτήρα.
Οι ενέργειες αυτές σκοπεύουν να αναιρέ­σουν τις ενδεχόμενες οικονομικές επιθέ­σεις των Περσών, που κατά κανόνα εκδη­λώνονται με την αποστολή τεραστίων χρη­ματικών ποσών σε αντιμαχόμενες παρατά­ξεις στην Ελλάδα. Από τους υπολογισμούς του Berve (10), που εκθέτει σε συγκεντρω­τικό πίνακα όλα τα σχετικά στοιχεία από τις διασωθείσες ιστορικές πηγές του αρχαίου κόσμου, πιστοποιείται ότι τα περσικά τα­μεία διαθέτουν εκείνη την περίοδο πε­ρισσότερα από 180.000 (1) τάλαντα χρυ­σού σε αποθεματικά, ποσό δυσθεώρητα υψηλό για τα δεδομένα της εποχής.
Ο Droysen (11) μαζί με άλλους ερευνη­τές τεκμηριώνει ότι πριν από την έναρξη των επιχειρήσεων στην Ασία επέρχεται μία σημαντική μεταβολή στην οικονομική ζωήτου ελλαδικού χώρου, με την υιοθέτηση, εκ μέρους του Αλεξάνδρου, του αργυ­ρού ως μόνης σταθερής ρήτρας για τις νομισματικές ισοτιμίες.
Αντίθετα, επί Φιλίππου 11, τόσον ο χρυ­σός, όσον και ο άργυρος, αποτελούν δύο εξί­σου σταθερές ρήτρες για τις νομισματικές ισοτιμίες, συνδεόμενοι μεταξύ τους (ο χρυ­σός προς τον άργυρο) με την ισοτιμία 1:12,5** (12).
Την ίδια περίοδο στο Περσικό Κράτος, η ισοτιμία των δύο μετάλλων είναι διαμορφω­μένη στο 1:13,3, στοιχείο που προδίδει πως ο Φίλιππος 11 ήδη υποτιμά τον χρυσό κα­τά 6% σε σχέση με τους Πέρσες.
Επί Αλεξάνδρου, με την υιοθέτηση ως μόνης ρήτρας του αργυρού και την αποδοχή των αττικών μέτρων ως βασι­κής ρήτρας τιμών με αργυρά νομίσμα­τα (δραχμή, δίδραχμο, τετράδραχμο), η αναγωγή όλων των νομισματικών συστημάτων έχει πλέον ως κοινό παρονο­μαστή το αττικό σύστημα του αργυ­ρού, με συνέπεια ο χρυσός να διατηρεί μό­νον εμπορευματική αξία και απλά να υπό­κειται στους νόμους της προσφοράς και της ζήτησης! Το αποτέλεσμα αυτής της νομισματικής πολιτικής, είναι η πτώση της τιμής του χρυσού, πιθανώς και λόγω των ήδη υπαρχόντων μεγάλων ποσοτήτων χρυσού σε κυκλοφορία από τα ορυχεία του Παγγαίου.
Η πρώτη κοπή αργυρών νομισμάτων στο αττικό σύστημα μετά την αποδοχή της νέας νομισματικής πολιτικής, διαμορφώνει την ισοτιμία χρυσού/αργύρου στα επίπεδα του 1:12,3 στοιχειοθετώντας μία πρώτη υποχώ­ρηση της τιμής του χρυσού κατά 1,6% στον ελλαδικό χώρο και κατά 7,5% σε σχέση με την περσική επικράτεια, ενώ οι Reinach, , Ηead και Βellinger (13), υποστηρί­ζουν ότι η τιμή εξελίσσεται αργότερα στα επίπεδα του 1:10 (δηλαδή μία πτώση της τιμής του χρυσού κατά 20% από την εποχή του Φιλίππου 11). Αυτό το στοι­χείο υποδηλώνει καθίζηση της τιμής του χρυσού εντός της ζώνης του αργύρου και περισσότερο από 24% σε σχέση με την περσική επικράτεια, δηλαδή στα όρια της οικονομικής κρίσης.
Η πολιτική της ταχείας υποτίμησης του χρυσού, ώστε να καταστεί δυσχερής η υπερπροσφορά του από τους Πέρσες στον ελληνικό χώρο, αμφισβητείται από εκείνους που θεωρούν εντελώς απίθανη την εφαρμογή ενός τόσο προχωρημένου και προμελετημένου επιθετικού οικονομικού σχεδιασμού αυτής της μορφής. Όμως, επί άρχοντος Λυκούργου (338 π.Χ. - 326 π.Χ.), πιστοποιείται ότι κατά την απόδοση ταμεί­ου και λογοδοσία προς τον Δήμο των Αθη­ναίων (μάλλον του 334 π.Χ.), η ισοτιμία χρυ­σού/αργύρου διαμορφώνεται στα επίπεδα του 1:11,5 (δηλαδή πτώση της τιμής του χρυ­σού ήδη κατά 8% από την εποχή του Φιλίπ­που 11), στοιχείο που ενισχύει τις ενδείξεις για την εφαρμογή μιας προμελετημένης νομισματικής πολιτικής επί Αλεξάν­δρου (14).
Τα δεδομένα αυτά στοιχειοθετούν ότι οι πολιτικές επιλογές του Αλεξάνδρου και των οπαδών του Κινήματος των Πανελλη­νίων Ιδεών που τον υποστηρίζουν, ενι­σχύονται και με σειρά οικονομικών μέτρων που εφαρμόζονται με αφετηρία κινήσεις νομισματικού χαρακτήρα.
Πρώτη κίνηση είναι η αναγωγή όλων των νομισματικών συστημάτων στο αττικό σύστημα του αργυρού. Αμεση συνέπεια της κίνησης αυτής είναι η κατάρ­γηση του χρυσού ως ρήτρας συναλλαγών (που διατηρεί πλέον μόνο εμπορευματική αξία), η οποία οδηγεί στην ταχύτατη υποτί­μηση του.
Η δεύτερη κίνηση αφορά στην απλοποί­ηση των συναλλαγών με την εισαγωγή του δεκαδικού συστήματος των υποδι­αιρέσεων κατά το περσικό πρότυπο, ώστε να αποδεχθούν οι κάτοικοι όλων των ελεγχόμενων περιοχών την κυκλοφορία της αττικής αργυρής δραχμής χωρίς προβλήμα­τα μετατροπών και αντιδράσεις. Με τη νομι­σματική μετατροπή ο χρυσός στατήρας, που μέχρι τώρα υπακούει στη σχέση 1 χρυ­σός στατήρας = 24 αργυρές δραχμές, ακολουθεί πλέον τη σχέση του χρυσού δα-ρεικού, όπου 1 χρυσός δαρεικός = 20 σίκλοι (που αντικαθίστανται πλέον με δραχμές). Συνέπεια αυτής της αλλαγής είναι ότι το νέο χρυσό εικοσάδραχμο (όπως και οι υποδιαιρέσεις του) θα αντικαταστήσει τα προγενέστερα χρυσά νομίσματα και, πάρα το σχετικά μειωμένο του βάρος (από 173 κόκκους των Περσών μειώνεται στους 133), να αναδειχθεί ταχύτατα στο ισχυρότερο νό­μισμα της εποχής του.
Παράλληλα αποκαλύπτεται από τη μετα­τροπή πως, ενώ το νέο χρυσό νόμισμα είναι μειωμένο κατά 20% ως προς την ονομαστι­κή αξία (το ισοδύναμο των 24 δραχμών μει­ώνεται σε 20), είναι κατά 30% μειωμένο σε βάρος.
Ο σκοπός βέβαια είναι προφανής, καθώς αυξάνει ακόμη περισσότερο τον αριθμό των χρυσών νομισμάτων σε κυκλοφορία, χωρίς μεταβολή της ονομαστικής τους αξίας, διευ­κολύνοντας τις αγορές και κυρίως την κατανάλωση, με τρόπο που παραπέμπει στην αυξητική μεταβολή των μέτρων και σταθμών επί Σόλωνος.
Το σύστημα αυτό του Αλεξάνδρου αντι­γράφεται επακριβώς από τον Ερρίκο VIII της Αγγλίας το 1489, με την εισαγωγή της χρυσής στερλίνας που ισούται με 20 αργυρά σελίνια, επιβιώνοντας έως την εποχή μας με τη χρυσή λίρα των 122,89 κόκκων!
Το εντυπωσιακότερο όμως στοιχείο είναι η κατακόρυφη αύξηση της κυκλοφο­ρίας του χρήματος, μέσω της ρευστο­ποίησης του μεγαλυτέρου μέρους των περσικών αποθεμάτων, καθώς μετά τον θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου, το κεντρι­κό ταμείο διαθέτει μόνον 50.000 τάλαντα, στοιχείο που προδίδει (με βάση τα αποθέμα­τα των Σούσων, της Περσεπόλεως και των Εκβατάνων), ότι κατά τη διάρκεια μιας εξαετίας (330 π.Χ. - 324 π.Χ.), ο Αλέξανδρος θέτει σε κυκλοφορία 200.000 τάλαντα (συμπεριλαμβανομένων και των αποθεματικών σε χρυσό), ποσό που ισοδυναμεί με 60 φορές τα ετήσια έσοδα της Αθηναϊκής Δημοκρατίας, επί Περικλέους!
Το μεγαλύτερο μέρος του τεράστιου αυ­τού ποσού διοχετεύεται προς το εκστρατευ­τικό σώμα στην Ασία, το οποίο βομβαρδίζε­ται συνεχώς με παχυλές αμοιβές, ώστε να αποτρέπονται, για καθαρά πρακτικούς λόγους, οι ανεξέλεγκτες λεηλασίες εκ μέρους των στρατιωτών (που απαγορεύ­ονται και με ειδικές αποφάσεις).
Η ευφυέστατη αυτή προτροπή προς τις δαπάνες, αντί των λεηλασιών (που αποτελούν πάγιο επακόλουθο των στρατιω­τικών επιχειρήσεων εκείνης της εποχής), αντικατοπτρίζεται ανάγλυφα στο γεγονός ότι κατά τη λήξη της εκστρατείας η αξία των γραμματίων που οφείλονται στον στρα­τό ανέρχεται σε 20.000 τάλαντα, τα οποία το κεντρικό ταμείο αποδέχεται προς εξόφληση χωρίς τις υπογραφές των οφει­λετών, καθώς οι στρατιώτες διαγράφουν τις υπογραφές τους, φοβούμενοι τις ενδεχόμενες κατηγορίες για ασυδοσία και κραι­πάλη.
H φαινομενικά αλόγιστη, αλλά πολιτικά ιδιοφυής, τακτική σπατάλης συντελεί στην παράλυση της λαϊκής αντίστασης στις περισσότερες επαρχίες της περσικής επικράτειας. Ο λαός βλέπει με συμπάθεια τους κατακτητές αυτούς που δεν τον λεηλατούν, ενώ πλήθη εμπόρων και επαγγελμα­τιών σπεύδουν να αξιοποιήσουν με το αζη­μίωτο τις προκλητικά «αγαθές και αφελείς» προθέσεις του εκστρατευτικού σώματος.
Π πολιτική αυτή αντικατοπτρίζεται σε ένα τόξο στην περιοχή της κοιλάδας του ποταμού Κωφήνος (Kabul) στο Αφγανιστάν, όπου καταγράφονται εξωφρενικές τιμές, για πολλά είδη. Για παράδειγμα, για το σησαμέλαιο που χρησιμοποιούν αντί ελαιολάδου για τον καθαρισμό και περιποίηση του σώματος με 240 δηνάρια ανά αμφορέα, για το μέλι με 390 δηνάρια ανά αμφορέα ή τον οίνο με 300 δηνάρια ανά αμφορέα (17). Το δηνάριο, με βάση την ισοτιμία του ρωμαϊκού ασσαρίου που ισούται με ένα ημιόβολο (1 δηνάριο = 10 ασσάρια), όπως την διασώζει ο Πολύβιος (18), ισοδυναμεί τελικά με τα 5/6 της δραχ­μής, οπότε οι τιμές σε δραχμές είναι 200, 325 και 250 αντίστοιχα.
Με δεδομένο ότι το ημερομίσθιο ενός επαγγελματία φθάνει εκείνη την εποχή τη μία δραχμή, οι τιμές αυτές είναι εντελώς παράλογες, αλλά ο Αλέξανδρος και ο Ηφαιστίων που ηγείται της Επιμελητείας, τις αποδέχονται χωρίς διαμαρ­τυρίες, επιβάλλοντας αυτή την πρακτική, καθώς η πολιτικά ιδιοφυής τακτική της αλόγιστης σπατάλης, συντελεί στην παράλυση της τοπικής λαϊκής αντίστασης, και πλήθη εμπόρων και επαγγελματιών σπεύδουν να αξιοποιήσουν με το αζημίωτο την υποτιθέμενη αφελέστατη άγνοια του συγκροτήματος, πράγμα που επαναλαμβάνεται και αργότερα στην Ινδία
σε πολύ μεγαλύτερη κλίμακα, με τρομερή επιτυχία.
Το εκστρατευτικό σώμα αριθμεί κατά την περίοδο της Ινδίας (μετά τον Υδάσπη), 120.000 μάχιμους (έχουν ενσωματωθεί οι 30.000 νεοσύλλεκτοι από τη Βακτρία και τη Σογδιανή, εκπαιδευμένοι κατά το μακεδόνι­κο σύστημα, 6.000 ιππείς, κυρίως από τη Θράκη και 7.000 μισθοφόροι από τη νότιο Ελλάδα και την Ιωνία). Τουλάχιστον 15.000 είναι οι ιππείς, τα ζώα των οποίων διογκώνουν κατακόρυφα τις ανάγκες των καθημε­ρινών προμηθειών. Στα μέσα του 19ου αιώ­να ο Βρετανός J. Dunlop, καταγράφοντας ανάλογες ανάγκες του βρετανικού ιππικού στην Πενταποταμία, παρατηρεί ότι απαιτούνται 400 καμήλες για τη μεταφορά μόνον μιας ημέρας χορτονομής για την κάλυψη της τροφοδοσίας των ζώ­ων του εκστρατευτικού σώμαχος. Συνεκτιμώντας τους αριθμούς των βοηθητικών, αλλά και το πλήθος που ακολουθεί εξυπηρε­τώντας το εκστρατευτικό σώμα, η οργάνω­ση και η ομαλή λειτουργία του επισιτισμού του τεράστιου αυτού αριθμού ανθρώπων σε τόσο μεγάλη απόσταση και χρονική περίο­δο, συνιστά αναμφίβολα ένα από τα μεγαλύτερα επιτεύγματα της επιμελητείας.
Ένας Βρετανός συνταγματάρχης κατά την περίοδο των επιχειρήσεων εναντίον των Sikh (1848), περιγράφει ένα αλλόκοτο και πολυπρόσωπο πλήθος ανδρών, γυναικών και παιδιών κάθε ηλικίας, να συνοδεύει τον βρεταννικό στρατό, με κάθε είδους υποζύ­για (ίππους, όνους, ημίονους, βοοειδή) και άμαξες κατάφορτες με πληθώρα προϊόντων και αντικειμένων, που ποικίλλουν από τα πλέον χρήσιμα, έως τα εντελώς άχρηστα. Υπάρχουν, όπως σημειώνει ο ίδιος, δημη­τριακά, αλάτι, παστό κρέας, υφάσματα, ξυ­λουργικά και μεταλλουργικά εργαλεία, υλικά ναυπήγησης σκαφών, εξαρτήματα οπλουργίας, αλλά και αρώματα, κοσμήματα, διάφο­ρα ετερόκλητα πολύτιμα αντικείμενα, φρού­τα, ενώ εκατοντάδες κοπέλες απασχολού­νται για να αρμέγουν αγελάδες και να συ­γκεντρώνουν γάλα. Μεγάλος αριθμός καμηλοβατών με μία στρατιά από καμήλες φρο­ντίζουν για τη συγκέντρωση και μεταφορά χορτονομής (20).
Ένα ακόμη δαπανηρό μέτρο για τον Αλέ­ξανδρο συνίσταται στη συγκέντρωση πολ­λών απελευθερωμένων κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων δούλων, πολλοί από τους οποίους εξαγοράζονται από τους προηγού­μενους κατόχους τους, και προορίζονται να σχημαχίσουν τον πυρήνα των νέων αστικών και περιαστικών πληθυσμών σε διάφορες περιοχές, αποτελώντας λόγω της απελευθέρωσης τους και της παραχώ­ρησης ιδιοκτησιών, κατοίκους εμπιστοσύ­νης.
Η πρακτική αυτή ακολουθείται αργότερα σε μεγάλη κλίμακα σε Βακτρία και Σογδιανή (τμήμα τους είναι το σύγχρονο Αφγανι­στάν), μετασχημαχίζονχας ουσιαστικά τον κοινωνικό ιστό της, μέσω της δη­μιουργίας μιας νέας τάξης αστών και ιδιοκτητών που οφείλει την ανάδειξη της στον Αλέξανδρο. Η πολιτική αυτή, σύμφωνα με τον Κούρτιο, που απηχεί απόψεις και σχόλια μεταγενέστερων περιηγητών και γε­ωγράφων (από τον 3ο έως τον Ιο αιώνα π.Χ.), αποτελεί το βασικό αίτιο για την ισχυρότατη διατήρηση της μνήμης του και της μεγαλοψυχίας του στις περιοχές αυτές, σχόλιο αναμφίβολα προφητικό, κα­θώς η μνήμη του συντηρείται ακόμη, επί δύο χιλιετίες (21).
Στις αναφορές του για τις διετείς συ­γκρούσεις σε Βακτρία και Σογδιανή, ο Αρριανός (22) σημειώνει την άφιξη τριών σωμάτων ενισχύσεων (328 π.Χ.), αν και ο Κούρτιος (23) αναφέρει τέσσερα σώματα. Το σώμα, που αποτελείται κυρίως από Θρά­κες μισθοφόρους, μεταφέρει και σημαντικά χρηματικά ποσά από το ταμείο των Εκβατάνων, τα οποία μετακινούνται με χρηματαποστολή στην Εκατόμπυλο, καθώς η -φαινο­μενικά αλόγιστη- πολιτική δαπανών του
Αλεξάνδρου εξαντλεί τα χρηματικά αποθέματα μέσα σε ένα δεκάμηνο από την έναρξη των επιχειρήσεων στην περιο­χή, τον Απρίλιο του 329 π.Χ..
Ανάλογη κατάσταση εξελίσσεται μία διε­τία σχεδόν αργότερα στην Πενταποταμία, όπου βόμβαρδίζονται με παχυλές αμοι­βές τοπικοί ηγεμόνες (μήπως το σημερι­νό αντίστοιχο φαινόμενο των γκολτεν μπόυς αποτελεί μέρος «σχεδίου εξαγοράς» δραστή­ριων μελών της κοινωνίας;) με αποκορύφω­μα τον ηγεμόνα των Ταξίλων που δέχεται το υπέρογκο ποσό των 1.000 ταλάντων. Εί­ναι χαρακτηριστικό ότι το μεγαλύτερο μέ­ρος των ποσών συγκεντρώνεται από τα προσωπικά λάφυρα των στενών φίλων του Αλεξάνδρου, λόγω προσωρινής ταμειακής στενότητας.
Μάλιστα σε κάποιο συμπόσιο μετά τις υποτιθέμενες αλόγιστες χρηματοδοτήσεις, ξεσπά σοβαρό επεισόδιο με πρωταγωνιστή τον Μελέαγρο, ανάλογης βαρύτητας με το προγενέστερο τραγικό του Κλείτου. Ο εξα­γριωμένος για τις ενέργειες αυτές διοικητής, κατηγορεί με δριμύτητα τον Αλέξανδρο για τη φαινομενικά ανόητη πολιτική των υπαναχωρήσεων προς τους κατακτημένους πληθυσμούς και τον λοιδορεί για την τρομε­ρή του "επιτυχία" να φθάσει στο άλλο άκρο της Γης, μόνο και μόνο για να ανακαλύψει έναν άνθρωπο αξίας 1.000 ταλάντων (ο Όμφις, ο ηγεμόνας των Ταξίλων)...
Αυτή τη φορά όμως ο Αλέξανδρος δεν απαντά, αλλά περίλυπος δέχεται τα δηκτικά σχόλια και τις επιθέσεις, έως ότου ο Μελέα­γρος διακόπτει τη συζήτηση ή μάλλον τον προσβλητικό του μονόλογο...
Αργότερα στους φίλους του, που απορούν με την παθητική συμπεριφορά του, ο Αλέ­ξανδρος επισημαίνει πως την τελευταία φο­ρά που λογομαχεί, καταλήγει στον φόνο ενός από τους επιστήθιους φίλους του. Προσθέτει δε πως οι ζηλόφθονοι τον μόνον που έχουν τη δύναμη και την εξουσία να βα­σανίζουν και να ταλαιπωρούν είναι τον ίδιο τους τον εαυτό, στοιχειοθετώντας ότι αντι­λαμβάνεται τα κίνητρα του Μελεάγρου, αλλά και του Κλείτου, διατηρώντας πλήρη συναί­σθηση των περιστατικών (24).
Επιπλέον από το 328 π.Χ. στρατολογού­νται σε μεγάλους αριθμούς μισθοφό­ροι, καθώς ο Αλέξανδρος κατανοεί πως με­τά τον θάνατο των Δαρείου και Βήσσου και την κατάλυση του Περσικού Κράτους, το πολιτικό ενδιαφέρον της Συμμαχίας της Κορίνθου, που υποστηρίζει την εκστρα­τεία, πρακτικά εκμηδενίζεται και το μεγα­λεπήβολο σχέδιο της εισβολής και κα­τοχής της Ινδίας, στην άλλη άκρη του τότε γνωστού κόσμου είναι αμφίβολο εάν και κατά πόσον συγκινεί πολιτικά
τους Έλληνες. Η αθρόα συγκέντρωση αυ­τών των μισθοφόρων, αλλά και η στρατολό­γηση 30.000 νέων σε Βακτρία και Σογδιανή που εκπαιδεύονται κατά τα μακεδόνικα πρότυπα από παλαίμαχους πεζεταίρους (25), αποκαλύπτουν ότι ο Αλέξανδρος οργα­νώνει ένα μεγάλο και νέο ουσιαστικά εκ­στρατευτικό σώμα, ικανό να ανταπεξέλθει στις άγνωστες ακόμη προκλήσεις της Ινδίας, αυξάνοντας δραστικά τις δαπάνες.
Από την άλλη πλευρά μέσω της νομισμα­τικής μετατροπής, ο Μακεδόνας βασιλιάς παγιώνει την εφάπαξ υποτίμηση του χρυσού κατά τουλάχιστον 20% στον ελ­ληνικό κόσμο (όπως είπαμε και πριν ο χρυσός δεν αποτελεί πλέον ρήτρα συναλλα­γών), επιτυγχάνοντας καίριο πλήγμα κατά της τοκογλυφίας και διευκολύνοντας την ταχύτατη ανάπτυξη των τραπεζών πέραν των στενών ορίων του μητροπολιτικού ελλαδικού χώρου, σε ολόκληρο τον γνωστό κόσμο.
Τα νομίσματα που θέτει σε κυκλοφο­ρία αποτελούν κοπές περισσότερων από 100 νομισματοκοπείων σε ισάριθμες πόλεις και διατηρούνται απαράλ­λακτα σχεδόν επί τρεις αιώνες, συνι­στώντας τα μακροβιότερα νομίσματα της Ιστορίας, καθώς τα νομισματοκοπεία συνεχίζουν τις κοπές των ιδίων νομισμά­των και μετά τον θάνατο του, χωρίς αλλαγές παραστάσεων.
Τα πλέον συνηθισμένα είναι το αργυρό τετράδραχμο με τον Ηρακλή στην πρόσθια όψη και τον ένθρονο αετοφόρο Δία στην οπίσθια και το χρυσό εικοσάδραχμο με την Αθηνά στην πρόσθια όψη και τη Νίκη στην οπίσθια. Αναμφίβολα είναι τα πρώτα διεθνή νομίσματα, πιστοποιώντας την έκρηξη των εμπορικών δραστηριοτήτων της αχανούς επικράτειας, ενώ τουλάχιστον 31 νομισματοκοπεία (από την παλιά πρωτεύ­ουσα των Αιγών έως τη Βαβυλώνα και από την Πέλλα έως την Αλεξάνδρεια της Αιγύ­πτου) λειτουργούν σε πυρετώδεις ρυθμούς για να ικανοποιήσουν τις ανάγκες μιας νέας τεράστιας ενοποιημένης αγοράς.
Ειδικά οι εντυπωσιακές ποσότητες των αργυρών τετραδράχμων που διασώζονται ακόμη και στην εποχή μας, είτε σε μουσεία, είτε σε ιδιωτικές συλλογές, στοιχειοθε­τούν κλίμακες οικονομικών δραστη­ριοτήτων χωρίς προηγούμενο για τον αρχαίο κόσμο! Συγκεκριμμένα, έως τον θάνατο του Αλεξάνδρου, νομίσματα του κυ­κλοφορούν από 26 νομισματοκοπεία (2 στη Μακεδονία, 1 στην Αίγυπτο και 23 στην Ασία), που αυξάνονται αμέσως μετά σε 31 (μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνονται αυτά της Κορίνθου και της Σικυώνος). Μετά τα μέσα του 3ου αιώνα π.Χ. -δηλαδή σχεδόν έναν αιώνα μετά τον θάνατο του- τα νομι­σματοκοπεία φθάνουν τα 51, υπερβαίνοντας τελικά τα 100 τον αμέσως επόμενο αιώνα, στοιχείο που αντικατοπτρίζει το ανεξίτηλο στίγμα του Αλεξάνδρου στις αγορές (26).
Αξιοσημείωτο παραμένει το γεγονός ότι κανένα από τα νομίσματα του δεν απει­κονίζει τον ίδιο, αλλά μόνον το όνομα του (ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ) χωρίς τον τίτλο του (ΒΑΣΙΛΕΩΣ), καθώς αυτός ο μεγαλο­φυής πολιτικός και στρατιωτικός ηγέτης αποφεύγει συστηματικά τις δεσποτικές αποτυπώσεις της εικόνας του, όπως και τον νόμιμο τίτλο του. Αναμφίβολα πρόκειται για μία από τις αριστοτεχνικότερες πολιτι­κές του κινήσεις, αφού ο ίδιος άνθρωπος με τις επιστολές του στις πόλεις της Ιωνίας και των νήσων του Αιγαίου (όπως λόγου χάρη η Χίος), εμφανίζεται ως υπέρμαχος των δημοκρατικών αξιών, εξορκίζοντας τους πολίτες σε συνεχή επαγρύπνηση έναντι των ολιγαρχικών (που εκείνη την εποχή διάκει­νται φιλικά προς τους Πέρσες).
Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι αυτές οι πόλεις τον υποστηρίζουν με φανατισμό, όπως επίσης και το ότι είναι οι πρώτες, μαζί με τον φίλο και σωματοφύλακα του Λυσίμα­χο που προχωρούν σε κοπές νομισμάτων με το πρόσωπο του, προσπαθώντας να δια­τηρήσουν ζωντανή την ανάμνηση του.
Αξιοσημείωτο είναι ότι από την εποχή του Αλενάνδρου εισάγεται σε όλες τις συναλ­λαγές το σύστημα των λογιστικών εγγραφών και των εντολών πληρωμής, αντί της πάγιας πρακτικής της μετα­φοράς χρημάτων. Ετσι, μέσα σε μία δεκαετία από τον θάνατο του ιδιοφυιούς ηγέτη, το διεθνές εμπόριο προσλαμβάνει εκρηκτι­κές διαστάσεις, καθώς οι Έλληνες έμποροι και επαγγελματίες φθάνουν στα πέ­ρατα του γνωστού κόσμου, από την Ισπανία έως την Ινδία και από την Αφρική έως την Κίνα...
Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΉ ΠΟΛΙΤΙΚΉ ΤΟΥ ΣΌΛΩΝΟΣ
Οι περίπλοκες οικονομικές κινήσεις του Αλεξάνδρου και του επιτελείου του δεν είναι επινόηση τους. Αντιγράφουν, αν και σε πολύ μεγαλύτερη κλίμακα, τα έκτακτα μέτρα του Σόλωνος για την ανόρθωση της οικονομίας της Αττικης το 594 π.Χ.! Αυτό αποτελεί σοβαρή ένδειξη ότι το κλιμάκιο που τα σχεδιάζει, σχετίζεται άμεσα με τον κύκλο του Ισοκράτους στην Αττικη και ίσως με τον διάδοχο του Ισοκράτους στη σχολή, Ισοκράτη τον Απολλωνιάτη.
Αμέσως μετά την εκλογή του ως Άρχοντα Επωνύμου ο Σόλων προχωρεί σε σειρά νο­μοθετικών μέτρων οικονομικού και νομισματικού χαρακτήρα με στόχο να ανακουφίσει τον εξαθλιωμένο πληθυσμό της Αττικής από τα χρέη, να ενισχύσει άμεσα την κατανάλω­ση και να ισχυροποιήσει το εξαγωγικό εμπόριο των Αθηναίων. Το πρώτο μέτρο είναι η περίφημη σεισάχθεια, δηλαδή η απαλλαγή των πολιτών από τα χρέη τους. Η σεισάχθεια ακολουθείται από την αυξητική αναθεώρηση των μέτρων και σταθμών με την υιοθέτηση του ευβοϊκού μετρικού συστήματος, αντί του έως τότε ισχύοντος αιγινητικού.
Αυτό συνεπάγεται πως τα νέα μέτρα και σταθμά σχετίζονται με την αναλογία 5:3 με τα παλιά, δηλαδή είναι αυξημένα κατά 66,2%, γεγονός που υποδηλώνει ότι με τα ίδια χρήματα αγοράζονται δραστικά μεγαλύτερες ποσότητες.
Η νομισματική αναθεώρηση που έπεται, αποσκοπεί στην αντικατάσταση της αιγινητικής μνας των 70 δραχμών με την ανάλογη ευβοϊκή των 100, αν και όπως σημειώ­νει ο αρχαιολόγος Ανδροτίων (15) η πραγματική αναλογία είναι 73:100, ίσως λόγω κάποι­ου αρχικού σφάλματος του νομισματοκοπείου, το οποίο διατηρείται για άγνωστους λό­γους, έως ότου αποκαθίσταται στο 70:100, με τα νέα νομίσματα να διατηρούν την ίδια ονομαστική αξία (δραχμές).
Ο ευφυέστατος έμπορος και πολιτικός Σόλων αντιλαμβάνεται πως η αναθεώρηση μέ­σω υποτίμησης είναι απαραίτητη για το εμπόριο της Αττικής, καθώς ήδη η λακωνική αποικία της Κυρρήνης ακολουθεί το ευβοϊκό μετρικό σύστημα στην κοπή νομισμάτων επηρεάζοντας την Αίγυπτο, ακολουθούμενη από την Κόρινθο (μάλλον επί Κυψέλου), τη Σικελία, τη νότιο Ιταλία και την Ετρουρία, δηλαδή όλες τις τότε μεγάλες αγορές της Με­σογείου (16).
Με τον τρόπο αυτό ο Σόλων εισάγει ανταγωνιστικά την Αττική στις μεγάλες αγορές, αυξάνοντας κατακόρυφα τον πλούτο της και την επιρροή της, στοιχείο που πιστοποιείται από πάμπολλα ευρήματα που ανάγονται στον 6ο αιώνα π.Χ., όπου ειδικά στην Ετρουρία υιοθετούνται ακόμη και παραστάσεις των αθηναϊκών νομισμάτων (γοργόνεια) στα τοπικά αντίγραφα τους.
Κατά τρόπο ανάλογο και ο Αλέξανδρος ακολουθεί την ίδια γραμμή στοχεύοντας στην πάταξη της τοκογλυφίας, αλλά κυρίως στον απόλυτο οικονομικό έλεγχο των αγο­ρών της Μεσογείου, δημιουργώντας ένα πανίσχυρο ενοποιημένο δίκτυο συναλλαγών χάρη στην παντοδυναμία των νομισμάτων του.